Nieodpłatna Pomoc Prawna

Nieodpłatna Pomoc Prawna
świadczona przez Rudzkie Konto Pomocy w Rudzie Śląskiej
Menu główne
:: Strona główna
:: Dla kogo ten projekt?
:: Jaka pomoc przysługuje?
:: Gdzie szukać pomocy?
:: Temat miesiąca
:: Co w prawie piszczy?
:: Edukacja prawna
:: Przydatne linki
:: Spoty reklamowe
:: Powrót na stronę główną
    Rudzkiego Konta Pomocy

Temat września

Najem instytucjonalny - co to takiego?
Począwszy od 11 września 2017 rok dla przedsiębiorców ustawodawca wprowadził specjalny rodzaj umowy - umowę najmu instytucjonalnego lokalu.

Umowa najmu instytucjonalnego lokalu należy rozumieć jako umowę najmu lokalu mieszkalnego zawieraną przez przedsiębiorców, w zakresie wynajmowania lokali, zawartą na czas oznaczony....

Czytaj więcej...

Co w prawie piszczy?
październik 2019
Obniżenie stawki PIT i podniesienie kwoty kosztów uzyskania przychodów
1 października weszły w życie zmiany w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nastąpiło obniżenie stawki PIT z 18 do 17 proc. oraz podniesienie kwoty kosztów uzyskania przychodów ze stosunku pracy...

Wymiana dokumentu prawa jazdy
Kierowca po 15 latach od otrzymania prawa jazdy będzie musiał je wymienić na nowy dokument ponosząc na obecną chwilę opłatę w wysokości 100 zł. Aby otrzymać po tym czasie prawo jazdy konieczne będzie poddanie się badaniu lekarskiemu, którego pozytywny wynik pozwoli przedłużyć kierowcy uprawnienia do prowadzenia pojazdu na kolejne 15 lat...

Czytaj więcej...
Temat miesiąca

Spis treści:

wrzesień 2019: Najem instytucjonalny - co to takiego?
sierpień 2019: Jak się zabezpieczyć zawierając umowę najmu mieszkania
lipiec 2019: Ulga remontowa w 2019 r.
czerwiec 2019: Uprawnienia rodzicielskie ojca pracownika
maj 2019: Prawa małoletniej matki
kwiecień 2019: Świadczenia rodzicielskie i dodatki do zasiłku rodzinnego w 2019r.
marzec 2019: Jak zostać rodziną zastępczą
luty 2019: Umowa dożywocia
styczeń 2019: Rekompensata z tytułu utraconego prawa do bezpłatnego węgla

grudzień 2018: Koszty komornicze po najnowszych zmianach
listopad 2018: Prywatny akt oskarżenia
październik 2018: Zmiany dot. obowiązkowych dokumentów w samochodzie
wrzesień 2018: Świadczenia rodzicielskie
sierpień 2018: Ograniczenie władzy rodzicielskiej
lipiec 2018: Przedawnienie roszczeń majątkowych
czerwiec 2018: Współwłasność
maj 2018: Pomoc oferowana przez Urząd Pracy
kwiecień 2018: Separacja
marzec 2018: Skarga pauliańska
luty 2018: Zatarcie skazania
styczeń 2018: Ograniczenia swobody testowania

grudzień 2017: Skarga na przewlekłość w postępowaniu sądowym, egzekucyjnym i w postępowaniu przygotowawczym
listopad 2017: Testamenty szczególne
październik 2017: Co nowego w programie 500 plus?
wrzesień 2017: Sprzedaż poza lokalem i na odległość
sierpień 2017: Lokale socjalne
lipiec 2017: Testamenty zwykłe
czerwiec 2017: Nowe zasady wycinki drzew
maj 2017: Dochodzenie alimentów od dłużnika zamieszkałego za granicą
kwiecień 2017: Świadectwo pracy
marzec 2017: Wydziedziczenie
luty 2017: Jak dochodzić praw z tytułu umowy o pracę i umów cywilnoprawnych
styczeń 2017: Rozwód - z orzekaniem czy bez orzekania o winie?


Temat września 2019:

Najem instytucjonalny - co to takiego?

Począwszy od 11 września 2017 rok dla przedsiębiorców ustawodawca wprowadził specjalny rodzaj umowy - umowę najmu instytucjonalnego lokalu.

Umowa najmu instytucjonalnego lokalu należy rozumieć jako umowę najmu lokalu mieszkalnego zawieraną przez przedsiębiorców, w zakresie wynajmowania lokali, zawartą na czas oznaczony.

Umowę najmu instytucjonalnego lokalu jako wynajmujący mogą zawierać wyłącznie osoby, które prowadzą działalność gospodarczą w zakresie wynajmowania lokali. Dotyczy to zatem osób fizycznych, osób prawnych (np. spółek z o. o. i spółek akcyjnych) lub jednostek organizacyjnych niebędących osobą prawną (np. spółek jawnych, spółek komandytowych).

Odmiennie jak przy najmie okazjonalnym lokalu ustawodawca uregulował okres trwania umowy. W wypadku najmu instytucjonalnego lokalu czas trwania umowy nadal musi być w umowie oznaczony, ale nie zakreślono maksymalnego czasu jej trwania. Wręcz przeciwnie, uznano, że w wypadku tej formy najmu strony mogą wyznaczyć praktycznie dowolny okres związania umową. Może to być nawet kilkanaście lub kilkadziesiąt lat. Przepisu art. 661 § 1 kodeksu cywilnego nie stosuje się w tym rodzaju umowy.

Umowa najmu instytucjonalnego lokalu musi być zawarta w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Wbrew obiegowym opiniom, nie musi być zawarta przy udziale notariusza. Strony mogą same sporządzić i podpisać umowę.

Najemca powinien złożyć oświadczenie w formie aktu notarialnego, w którym poddaje się egzekucji i zobowiązuje się do opróżnienia i wydania lokalu używanego na podstawie umowy najmu instytucjonalnego lokalu w terminie wskazanym w odpowiednim żądaniu oraz dodatkowo, że przyjął do wiadomości, że w razie konieczności wykonania powyższego zobowiązania prawo do lokalu socjalnego ani pomieszczenia tymczasowego mu nie przysługuje.

Kaucja zabezpieczająca przy najmie instytucjonalnym lokalu

W powyższej umowie ograniczono wysokość kaucji zabezpieczającej jaką wynajmujący może żądać od najemcy w związku z zawarciem umowy.

W wypadku najmu instytucjonalnego lokalu kaucja nie może przekraczać trzykrotności miesięcznego czynszu za dany lokal.

Kaucja podlega zwrotowi w ciągu miesiąca od dnia opróżnienia lokalu. Dla najmu instytucjonalnego lokalu przewidziano waloryzację kaucji - zwrot zwaloryzowanej kaucji następuje w kwocie równej iloczynowi kwoty miesięcznego czynszu obowiązującego w dniu zwrotu kaucji i krotności czynszu przyjętej przy pobieraniu kaucji, jednak w kwocie nie niższej niż kaucja pobrana.

Najem instytucjonalny a podwyżki czynszu

Przy umowie najmu instytucjonalnego lokalu aby wynajmujący w ogóle miał uprawnienie do podwyższania czynszu w trakcie trwania umowy, to strony muszą w samej umowie określić warunki stosowania podwyżki.

Przy krótkich umowach, gdy okres ich trwania nie przekracza roku lub dwóch, nie jest to konieczne Zagrożenie istotnych wahnięć cen na rynku jest w takim wypadku stosunkowo niewielkie. Natomiast przy umowach dłuższych powinny być określone warunki stosowania podwyżek

Można to zrobić na dwa sposoby.

Pierwszym z nich jest wprowadzenie do umowy klauzuli dopuszczającej możliwość podwyższenia czynszu w drodze wypowiedzenia jego wysokości.

Drugim sposobem jest stosowanie klauzul waloryzujących. Każda z tych metod ma swoje wady i zalety.

Klauzula dopuszczająca wypowiedzenie wysokości czynszu umożliwia wynajmującemu złożenie oświadczenia najemcy, w którym jednostronnie wynajmujący ustala nową wysokość czynszu.

Drugim rozwiązaniem automatyzującym podwyżkę czynszu może być stosowanie klauzul waloryzujących. Pozwalają one na oparcie wysokości czynszu o jakiś wskaźnik rynkowy, który okresowo zmienia się wraz ze zmianami na rynku. Przykładem takich wskaźników jest chociażby inflacja, czyli wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych.

WAŻNE

Coraz więcej mieszkań zakładowych oddawanych jest pod zarząd wyspecjalizowanych firm które zawierają umowy z nowymi lokatorami lub lokatorami którym umowa wygasła na nowych zasadach najmu instytucjonalnego.

na początek...


Temat sierpnia 2019:

Jak się zabezpieczyć zawierając umowę najmu mieszkania

Najem okazjonalny szczegółowo omówiony w przepisach ustawy z dnia 21 czerwca 2011 r, o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, z której wynika (art. 19a ust. 1), że umową najmu okazjonalnego lokalu jest umowa najmu lokalu służącego do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych, zawarta na czas oznaczony, nie dłuższy niż 10 lat. Co ważne taka forma zarezerwowana jest tylko dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej w zakresie wynajmu mieszkań.

Najem okazjonalny dotyczy tylko tych lokali, które stanowią własność prywatną.

Umowa najmu okazjonalnego powinna zachować formę pisemną pod rygorem nieważności. Ponadto powinna ona zostać uzupełniona o dodatkowe załączniki, jakie wynikają z art. 19a ust. 2.

Do umowy najmu okazjonalnego lokalu należy dołączyć oświadczenia notarialnie poświadczone:

  1. oświadczenie w którym najemca poddał się egzekucji i zobowiązał się do opróżnienia i wydania lokalu używanego na podstawie umowy najmu okazjonalnego w terminie wskazanym w żądaniu, o którym mowa w art. 19d ust. przy wygaśnięciu lub rozwiązaniu umowy, jeżeli najemca dobrowolnie nie opróżnił lokalu;
  2. wskazanie przez najemcę innego lokalu, w którym będzie mógł zamieszkać w przypadku wykonania egzekucji obowiązku opróżnienia lokalu;
  3. oświadczenie właściciela lokalu lub osoby posiadającej tytuł prawny do lokalu, o którym mowa w pkt 2 lub ust. 3 o wyrażeniu zgody na zamieszkanie najemcy i osób z nim zamieszkujących w lokalu wskazanym w oświadczeniu; na żądanie wynajmującego załącza się oświadczenie z podpisem notarialnie poświadczonym co będzie stanowiło gwarancję dla wynajmującego, że po zakończeniu umowy najemca będzie zobowiązany opuścić lokal.

Kaucja mieszkaniowa przy najmie okazjonalnym.

Zawarcie umowy najmu okazjonalnego lokalu może być uzależnione od wpłacenia przez najemcę kaucji zabezpieczającej. Ma to na celu pokrycie należności z tytułu najmu lokalu przysługujących właścicielowi w dniu opróżnienia lokalu oraz ewentualnych kosztów egzekucji w przypadku obowiązku opróżnienia lokalu. Kaucja nie może przekraczać 12-krotności miesięcznego czynszu za dany lokal, obliczonego według stawki czynszu obowiązującej w dniu zawarcia umowy najmu okazjonalnego lokalu.

Kaucja podlega zwrotowi w ciągu miesiąca od dnia opróżnienia lokalu , po potrąceniu należności wynajmującego z tytułu najmu lokalu.

Najem okazjonalny a eksmisja lokatora

Przede wszystkim, właściciel powinien dokonać skutecznego wypowiedzenia umowy najmu okazjonalnego, która zawierana jest w formie pisemnej. Natomiast nie będzie miał takiego obowiązku w przypadku, gdy umowa ulegnie rozwiązaniu na skutek upływu czasu, na jaki została zawarta. Jeżeli lokator odmówi upuszczenia lokalu i nie opróżni go, wynajmujący może podjąć kolejne kroki.

Aby eksmisja lokatora była prawnie skuteczna, właściciel mieszkania musi zwrócić się do lokatorów z pisemnym żądaniem udostępnienia lokalu. Treść żądania powinna zawierać:

  1. oznaczenie stron umowy,
  2. wskazanie przyczyn ustania stosunku najmu,
  3. termin, w którym najemca wraz z osobami z nim zamieszkującymi mają obowiązek opróżnić lokal, przy czym termin nie może być krótszy niż 7 dni.

Co w przypadku jeżeli najemca nie zastosował się do wskazanego przez wynajmującego terminu do opuszczenia liokalu?

W przypadku gdy najemca nie zastosował się do wskazanego terminu, właściciel może złożyć wniosek o nadanie klauzuli wykonalności , dołączając do niego następujące dokumenty:

  • żądaniem opróżnienia lokalu wraz z dowodem jego doręczenia najemcy albo dowodem wysłania go przesyłką poleconą;
  • dokumentem potwierdzającym przysługujący właścicielowi tytuł prawny do lokalu, którego opróżnienia dotyczy żądanie właściciela (np. akt notarialny);
  • potwierdzeniem zgłoszenia umowy najmu do naczelnika właściwego urzędu skarbowego.

Właściciel, który uzyskał w sądzie klauzulę wykonalności może się udać z dokumentacją do komornika w celu dokonania skutecznej eksmisji.

na początek...


Temat lipca 2019:

Ulga remontowa w 2019 r.

Od stycznia 2019 r. można skorzystać z odliczenia nowej ulgi na termomodernizację domu. Minister inwestycji przygotował wykaz materiałów i usług nią objętą. Wśród nich są urządzenia grzewcze, okna i drzwi, a także koszty demontażu pieca.

Ulgę wprowadza ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Ulga termomodernizacyjna polega na odliczeniu od dochodu (przychodu) wydatków poniesionych na termomodernizację jednorodzinnego budynku mieszkalnego, stanowiącego własność lub współwłasność podatnika. Odliczyć będzie można do 53 tys. zł.

Z odliczenia skorzystają podatnicy rozliczający PIT według skali podatkowej, według stawki liniowej i płacący ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

Z ulgi nie będą mogli skorzystać podatnicy, którzy otrzymali inną pomoc państwa na realizację przedsięwzięcia termomodernizacyjnego, np. otrzymali dotacje ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz wojewódzkich funduszy ochrony środowiska (w zakresie wydatków sfinansowanych z tych dotacji).

Ponieważ przepisy o uldze termomodernizacyjnej zaczęły obowiązywać od 1 stycznia 2019 r., dlatego mają zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od tego dnia.

Aby jednak skorzystać z ulgi, należy skorzystać z usług i materiałów określonych w rozporządzeniu ministra inwestycji i rozwoju z 21 grudnia 2018 r. w sprawie określenia wykazu rodzajów materiałów budowlanych, urządzeń i usług związanych z realizacją przedsięwzięć termomodernizacyjnych. Zgodnie z nim ulga będzie przysługiwała na 15 rodzajów materiałów i urządzeń oraz 16 usług.

Lista materiałów i urządzeń:

  1. wykorzystywane do docieplenia przegród budowlanych, płyt balkonowych oraz fundamentów wchodzące w skład systemów dociepleń lub wykorzystywane do zabezpieczenia przed zawilgoceniem;
  2. węzeł cieplny wraz z programatorem temperatury;
  3. kocioł gazowy kondensacyjny wraz ze sterowaniem, armaturą zabezpieczającą i regulującą oraz układem doprowadzenia powietrza i odprowadzenia spalin;
  4. kocioł olejowy kondensacyjny wraz ze sterowaniem, armaturą zabezpieczającą i regulującą oraz układem doprowadzenia powietrza i odprowadzenia spalin;
  5. zbiornik na gaz lub zbiornik na olej;
  6. kocioł na paliwo stałe spełniający co najmniej wymagania określone w rozporządzeniu Komisji (UE) 2015/1189 z dnia 28 kwietnia 2015 r. w sprawie wykonania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/125/WE w odniesieniu do wymogów dotyczących ekoprojektu dla kotłów na paliwa stałe (Dz. Urz. UE L 193 z 21.07.2015, s. 100);
  7. przyłącze do sieci ciepłowniczej lub gazowej;
  8. materiały budowlane wchodzące w skład instalacji ogrzewczej;
  9. materiały budowlane wchodzące w skład instalacji przygotowania ciepłej wody użytkowej;
  10. materiały budowlane wchodzące w skład systemu ogrzewania elektrycznego;
  11. pompa ciepła wraz z osprzętem;
  12. kolektor słoneczny wraz z osprzętem;
  13. ogniwo fotowoltaiczne wraz z osprzętem;
  14. stolarka okienna i drzwiowa, w tym okna, okna połaciowe wraz z systemami montażowymi, drzwi balkonowe, bramy garażowe, powierzchnie przezroczyste nieotwieralne;
  15. materiały budowlane składające się na system wentylacji mechanicznej wraz z odzyskiem ciepła lub odzyskiem ciepła i chłodu.

Wykaz usług:

  1. audyt energetycznego budynku przed realizacją przedsięwzięcia termomodernizacyjnego;
  2. analiz termograficznej budynku;
  3. dokumentacja projektowa związanej z pracami termomodernizacyjnymi;
  4. wykonanie ekspertyzy ornitologicznej i chiropterologicznej;
  5. docieplenie przegród budowlanych lub płyt balkonowych lub fundamentów;
  6. wymiana stolarki zewnętrznej np.: okien, okien połaciowych, drzwi balkonowych, drzwi zewnętrznych, bram garażowych, powierzchni przezroczystych nieotwieralnych;
  7. wymiana elementów istniejącej instalacji ogrzewczej lub instalacji przygotowania ciepłej wody użytkowej lub wykonanie nowej instalacji wewnętrznej ogrzewania lub instalacji przygotowania ciepłej wody użytkowej;
  8. montaż kotła gazowego kondensacyjnego;
  9. montaż kotła olejowego kondensacyjnego;
  10. montaż pompy ciepła;
  11. montaż kolektora słonecznego;
  12. montaż systemu wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła z powietrza wywiewanego;
  13. montaż instalacji fotowoltaicznej;
  14. uruchomienie i regulacja źródła ciepła oraz analiza spalin;
  15. regulacja i równoważenie hydrauliczne instalacji;
  16. demontaż źródła ciepła na paliwo stałe.

na początek...


Temat czerwca 2019:

Uprawnienia rodzicielskie ojca pracownika

Uprawnienia rodzicielskie ojca zgodnie z kodeksem cywilnym zostały rozszerzone, co w znacznym stopniu ułatwiło rodzicom opiekę nad dzieckiem.

Ojcu również przysługują uprawnienia rodzicielskie w związku z zatrudnieniem na umowie o pracę są to:

  • urlop okolicznościowy;
  • urlop ojcowski;
  • urlop rodzicielski
  • urlop macierzyński;
  • urlop wychowawczy.

Urlop okolicznościowy dla ojca

Urlop okolicznościowy "przyszły tata" może otrzymać już w czasie ciąży żony.

Zgodnie z rozporządzeniem ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 15 maja 1996 pracownik ma prawo do opieki nad członkiem rodziny maksymalnie do 14 dni w roku kalendarzowym.

Za okres zwolnienia przysługuje pracownikowi zasiłek opiekuńczy w wysokości 80 proc wynagrodzenia zasadniczego.

Natomiast od razu po narodzinach dziecka, z tego tytułu, pracownikowi przysługują dwa dni urlopu okolicznościowego.

Urlop okolicznościowy daje pracownikowi prawo do wynagrodzenia, wyliczanego jak przy urlopie wypoczynkowym.

Urlop ojcowski

Pracownikowi ojcu przysługuje urlop ojcowski w wymiarze dwóch tygodni. Pracownik otrzymuje go na swój pisemny wniosek, który powinien zostać złożony nie później niż siedem dni przed planowanym rozpoczęciem urlopu.

Urlop ojcowski przysługuje pracownikowi do czasu ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia.

Urlop macierzyński nie tylko dla mamy

Prawo do urlopu macierzyńskiego posiadają oboje rodzice. Wymiar urlopu macierzyńskiego jest uzależniony od liczby urodzonych dzieci w czasie jednego porodu.

Wymiar urlopu będzie wynosił:

  • 20 tygodni w przypadku narodzin jednego dziecka przy jednym porodzie;
  • 31 tygodni w przypadku narodzin dwójki dzieci przy jednym porodzie;
  • 33 tygodni w przypadku narodzin trójki dzieci przy jednym porodzie;
  • 35 tygodni w przypadku narodzin czwórki dzieci przy jednym porodzie;
  • 37 tygodni w przypadku narodzin piątki i więcej dzieci przy jednym porodzie.

Pierwsze 8 tygodni przysługują jedynie matce dzieci, natomiast po tym okresie, w sytuacji, gdy matka wymaga hospitalizacji, ojciec może wykorzystać następną część urlopu. Czas wykorzystanego przez ojca urlopu macierzyńskiego musi odpowiadać okresowi hospitalizacji matki.

Po 14 tygodniach urlopu macierzyńskiego matka może całkowicie zrezygnować z pozostałej części urlopu na rzecz ojca.

Urlop macierzyński ojca powinien przypadać bezpośrednio po dniu zakończenia urlopu przez matkę.

Łączny wymiar urlopu obojga rodziców z tytułu urlopu macierzyńskiego nie może przewyższać całkowitego wymiaru tego urlopu.

Urlop rodzicielski

Z urlopu rodzicielskiego można skorzystać bezpośrednio po zakończeniu urlopu macierzyńskiego. Jego wymiar to 32 lub 34 tygodnie, w zależności od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie.

Z urlopu rodzicielskiego mają prawo korzystać oboje rodzicie. W sytuacji, kiedy oboje rodziców chce z niego korzystać, łączny czas trwania ich urlopów nie może przekroczyć wyznaczonego okresu (32 lub 34 tygodni)

Rodzice mogą skorzystać z urlopu rodzicielskiego w maksymalnie 4 częściach. Pierwszy z tych okresów powinien przypadać bezpośrednio po okresie urlopu macierzyńskiego.
- rodzice mogą wykorzystać ten urlop do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko ukończy 6 lat.
- dodatkowo 16 tygodni urlopu rodzicielskiego można wykorzystać w innym terminie, który nie przypada bezpośrednio po poprzedniej części urlopu.

Urlop wychowawczy dla obojga rodziców

Urlop wychowawczy może zostać wykorzystany przez obojga rodziców do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 lat.

W przypadku dziecka niepełnosprawnego, termin wykorzystania dodatkowego urlopu wychowawczego wydłuża się do 18. roku życia.

Aby rodzice mogli udać się na urlop wychowawczy muszą być pracownikami przez co najmniej sześć miesięcy.

Urlop wychowawczy to maksymalnie 36 miesięcy. Wymiaru urlopu nie może wykorzystać wyłącznie jeden rodzic, okres ten musi zostać podzielony na oboje rodziców.

Pełny wymiar urlopu będzie przysługiwał ojcu wyłącznie w sytuacji gdy matka dziecka nie żyje, lub gdy matka dziecka została ograniczona lub pozbawiona władzy rodzicielskiej.

Oboje rodzice mogą przebywać na urlopie wychowawczym jednocześnie.

W czasie urlopu pracownikowi nie przysługuje prawo do wynagrodzenia. Urlop wychowawczy wlicza się jednak do okresu zatrudnienia.

Ojciec, który chce skorzystać z urlopu wychowawczego, powinien złożyć pisemny wniosek u pracodawcy nie później niż 21 dni przed planowaną datą rozpoczęcia urlopu.

Dni na opiekę

Pracownik, który wychowuje co najmniej jedno dziecko do 14. roku życia ma prawo do dwóch dni urlopu w ciągu roku kalendarzowego.

Ważne!

Wymiar ten nie ulega zwiększeniu w związku z posiadaniem większej liczby dzieci.

Ochrona pracownika - ojca

Pracownik ojciec nie może zostać zwolniony z pracy, w czasie kiedy przebywa na urlopie ojcowskim, macierzyńskim oraz rodzicielskim. Natomiast po zakończeniu ww. urlopów pracodawca musi dopuścić pracownika do pracy.

Pracodawca nie może również, bez zgody pracownika będącego ojcem dziecka do lat 4, zatrudnić go w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie przerywanego czasu pracy oraz nie może delegować go poza stałe miejsce pracy.

na początek...


Temat maja 2019:

Prawa małoletniej matki

Kobieta, która urodziła dziecko przed ukończeniem 18. roku życia, według polskiego prawa nie ma nad swoim maluszkiem władzy rodzicielskiej. Takie prawo matce, która urodziła, z prawnego punktu widzenia, nie przysługuje, ponieważ sama pozostaje pod władzą rodzicielską swoich rodziców. Kto więc staje się w takim przypadku opiekunem dziecka? Opiekunem prawnym zostaje w wyniku orzeczenia sądu najczęściej któreś z rodziców małoletniej. Jeżeli żadne z nich nie może lub nie chce, dziecko reprezentuje kurator ustanowiony przez sąd opiekuńczy.

Niepełnoletnia matka, która ukończyła 13 lat, ma ograniczoną zdolność do czynności prawnych. Małoletnia matka nie może reprezentować swojego dziecka, bo nie posiada pełnej zdolności do czynności prawnych.

To oznacza, że nie przysługuje jej prawo do samodzielnego składania żadnych prawnie wiążących oświadczeń do np. wyrażania zgody na uznanie ojcostwa dziecka. Zgodnie z oświadczeniem Ministra Pracy nieletnia matka może jedynie zgłaszać się z wnioskiem o przyznanie świadczeń (zasiłku rodzinnego, z opieki społecznej, becikowego) ale każdy jej wniosek musi poparty zgodą rodzica bądź innego przedstawiciela ustawowego.

Dopuszcza się również możliwość zgłoszenia urodzenia dziecka przez samą niepełnoletnią. Praktyka urzędów nie jest jednak w tym względzie wszędzie jednolita.

Opieka prawna dla malucha

Każde dziecko musi mieć swojego opiekuna. Mimo że nieletnia mama może faktycznie opiekować się dzieckiem gdy sąd poweźmie informację, że dziecko nie ma opiekuna prawnego - postępowanie o przyznanie go zostaje wszczęte z urzędu.

Niemniej jednak osoba, która chciałaby pełnić rolę opiekuna prawnego dziecka, może sama również zgłosić się do sądu. Rodzice lub krewni nieletniej matki, którzy pragną zaopiekować się dzieckiem powinni wystąpić do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, który udziela informacji oraz wyda opinię dotyczące zdolności danego kandydata/kandydatów do pełnienia takiej funkcji.

Ustanowienie rodziny zastępczej dla malucha

Rodzina zastępcza, którą sąd ustanowi dla malucha otrzymuje pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania każdego należącego do niej dziecka.

Nieletnia matka może jednak nabyć z mocy prawa władzę rodzicielską dopiero po osiągnięciu pełnoletności. Jednocześnie sąd umorzy postępowanie opiekuńcze i zwolni opiekuna dziecka z jego dotychczasowych obowiązków.

Świadczenie pieniężne

Jeśli nieletnia matka nie spełnia ustawowych warunków do przyznania zasiłku rodzinnego, to nie można jej uznać za osobę uprawnioną do zasiłku rodzinnego na własne dziecko. Okazuje się, że zasiłek rodzinny, który ma na celu pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka, przysługuje jedynie opiekunom prawnym, a nie małoletniej matce. Z zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku można skorzystać, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się (której rodzice nie żyją) nie przekracza 504 zł.

Becikowe

Becikowe, czyli jednorazowa zapomoga w wysokości 1000 zł z tytułu urodzenia dziecka, również przysługuje prawnemu opiekunowi dziecka, nieletnia mama nie może sama odebrać pieniędzy.

Zasiłek z opieki społecznej również przysługuje opiekunom dziecka, a można się o niego starać, gdy dochód w rodzinie nie przekracza kwoty 351 zł netto na osobę. Jest to pomoc na zakup leków leczenia, opału, odzieży itp.

Małoletniej, uczącej się matce przysługuje dodatek, ale tylko wtedy, gdy oboje jej rodzice nie żyją. Dodatek taki wynosi 170 zł miesięcznie na dziecko, a gdy dodatkowo ma ono orzeczenie o niepełnosprawności - wzrasta o 80 zł.

Małoletniego ojca dziecka nie można również pozwać o alimenty, gdyż jemu również nie przysługują prawa wynikające z posiadania władzy rodzicielskiej.

Kierując pozew o alimenty, młodociana matka pozywa więc przedstawicieli ustawowych ojca własnego dziecka. Pełnoletni tata opiekunem prawnym

Jeśli ciężarna nie ma skończonych 15 lat jej partner może ponieść konsekwencje prawne wynikające z pożycia z osobą małoletnią.

Według prawa - jeśli mama dziecka jest niepełnoletnia, obowiązki opiekuna może przejąć czasowo, pełnoletni ojciec dziecka. Ojciec, nie nabywa ich jednak automatycznie - ponieważ nawet jeśli sam może uznać swoje ojcostwo, potrzebna jest jeszcze sądowi zgoda matki dziecka. Niepełnoletnia matka nie może jednak wyrazić skutecznie takiej zgody może to natomiast zrobić opiekun prawny dziecka . Ojciec dziecka musi zatem uzbroić się w cierpliwość walcząc o swoje prawa w sądzie.

Sądowe ustalenie ojcostwa

W razie problemów z uzyskaniem zgody opiekuna, albo w razie jego braku, ojciec, któremu zależy na uzyskaniu praw do dziecka powinien złożyć pozew o sądowe ustalenie ojcostwa . Przyznanie władzy rodzicielskiej jest uzależnione tylko i wyłącznie od uznania sędziego. Przed wydaniem prawomocnego wyroku sąd wezwie do udziału w postępowaniu rodziców nieletniej matki (jako jej przedstawicieli ustawowych), ustanowi również kuratora dla reprezentowania praw dziecka.

Ślub małoletniej matki

Poprzez zawarcie małżeństwa nieletnia matka uzyskuje władzę rodzicielską i wszelkie prawa związane ze staraniami o świadczenia na dziecko. Należy pamiętać jednak, że jeżeli matka dziecka nie jest pełnoletnia, ale ma skończone 16 lat, może zawrzeć związek małżeński tylko i wyłącznie za zgodą sądu.

Natomiast młodsze nastolatki w ogóle nie mogą zawierać związków małżeńskich, a ujawnienie ojca dziecka naraża go na konsekwencje prawne wynikające z pożycia z małoletnią poniżej 15. roku życia. Mężczyźni bez wyjątków mogą się żenić dopiero po ukończeniu 18 lat.

Gdzie szukać pomocy?

Nastoletnia mama jeżeli nie może liczyć na pomoc własnej rodziny to jest mnóstwo ośrodków i fundacji, które posłużą im pomocą.

W przypadku konieczności uzyskania schronienia przez nieletnią matkę z dzieckiem wymagane jest postanowienie sądu. Jednak w sytuacji kryzysowej wymagającej natychmiastowego schronienia, młoda mama z dzieckiem może udać się do jednej z wielu placówek opiekuńczo-wychowawczych, np. pogotowia opiekuńczego lub domu małego dziecka.

Rada dla młodych mam

Zanim młoda mama zdecyduje się na ślub z ojcem dziecka, powinna bardzo dokładnie przemyśleć swoją decyzję. Nigdy nie należy kierować się presją i naciskiem ze strony rodziców. Decyzja musi być w pełni przemyślana!

na początek...


Temat kwietnia 2019:

Świadczenia rodzicielskie i dodatki do zasiłku rodzinnego w 2019r.

Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka tzw. becikowe.

Przysługuje ona osobom posiadającym ubezpieczenie zdrowotne, jeżeli dochód po spełnieniu kryterium dochodowego, które na jednego członka w rodzinie nie przekracza 1922 zł netto miesięcznie i posiadającym ubezpieczenie zdrowotne przysługuje jednorazowa zapomoga tzw becikowe w kwocie 1000 zł

Aby otrzymać becikowe należy złożyć wniosek w miejskim lub gminnym ośrodku pomocy społecznej. Wniosek ten trzeba złożyć w ciągu 12 miesięcy od urodzenia dziecka. Do wniosku należy dołączyć:

  • zaświadczenie o opiece medycznej matki najpóźniej od 10. tygodnia ciąży;
  • akt urodzenia dziecka;
  • odpis dowodu osobistego;
  • zaświadczenie z urzędu skarbowego o dochodzie rodziny;
  • zaświadczenie o wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne;
  • jeżeli zostały orzeczone - postanowienie dot. alimentów na dziecko.

Kosiniakowe

Świadczenie rodzicielskie, zwane Kosiniakowe wynosi 1000 zł miesięcznie i jest wypłacane:

  • przez 12 miesięcy przy narodzinach jednego dziecka;
  • przez 65 tygodni przy narodzinach 2 dzieci;
  • przez 67 tygodni przy narodzinach 3 dzieci;
  • przez 69 tygodni przy narodzinach 4 dzieci;
  • przez 71 tygodni przy narodzinach więcej niż 4 dzieci.

O ten rodzaj pomocy ubiegać się mogą matki lub ojcowie, a w określonych przypadkach także rodzice adopcyjni, opiekunowie faktyczni, rodzina zastępcza. Kosiniakowe przysługuje bez względu na wysokość dochodu, jednakże mogą go pobierać wyłącznie osoby, którym ze względu na status zawodowy, nie przysługuje roczny urlop rodzicielski. Pomoc taką otrzymają więc rolnicy, osoby zatrudnione na podstawie umów cywilnoprawnych, studenci oraz osoby bezrobotne.

W pierwszej kolejności świadczenie przysługuje matce.

Ojciec otrzyma je, w przypadku gdy matka skróci okres pobierania kosiniakowego, dopiero po wykorzystaniu co najmniej 14 tygodni od dnia urodzenia dziecka, lub jeżeli nastąpi śmierć matki bądź porzucenie dziecka przez matkę.

Jeżeli jeden z rodziców otrzymuje zasiłek macierzyński, drugiemu z rodziców nie przysługuje już prawo do świadczenia rodzicielskiego.

Pomoc przysługuje także rodzicom w przypadku, gdyby zasiłek macierzyński był niższy niż 1000 zł miesięcznie. Następuje wówczas wyrównanie zasiłku do kwoty 1000 zł.

Wniosek należy złożyć w MOPS miejscu zamieszkania.

Do wniosku należy dołączyć akt urodzenia dziecka.

Wniosek trzeba złożyć w ciągu 3 miesięcy od dnia porodu. W innym wypadku świadczenie to nie zostanie wyrównane i zostanie wypłacane dopiero od momenty złożenia wniosku.

Program 500+

Od lipca 2019 świadczenie z programu 500 + otrzyma każde dziecko w rodzinie do ukończenia 18 roku życia bez względu na dochód.

Jednak obecnie program 500+ kierowany jest do rodzin w których znajduje się co najmniej dwójka małoletnich dzieci. W określonych przypadkach pomoc przysługuje także w przypadku jednego dziecka.

W sytuacji gdy rodzice wychowują jedno dziecko poniż 18. roku życia, możliwość skorzystania z programu zależy od dochodu rodziny. W chwili obecnej aby otrzymać 500 zł na pierwsze dziecko miesięczny dochód rodziny nie może przekraczać 800 zł na osobę, lub 1200 zł jeżeli dziecko posiada orzeczoną niepełnosprawność.

Pod uwagę bierze się dochody uzyskiwane zarówno w kraju jak i za granicą z różnych tytułów. Może być to zatrudnienie na umowie o pracę, na umowie cywilnoprawnej; dochód z działalności gospodarczej; emerytury, renty, świadczeń rodzinnych, a także dochody z gospodarstw rolnych.

Świadczenie wynosi 500 zł i jest wypłacane co miesiąc aż do osiągnięcia przez dziecko pełnoletności.

Wniosek można składać w MOPS miejsca zamieszkania.

Świadczenie z programu 500+ nie jest wliczane do dochodu rodziny w innych systemach wsparcia i nie powodują utraty tych świadczeń.

Pozostałe świadczenia rodzinne

Poza jednorazowymi świadczeniami rodzinnymi, tj. jednorazową zapomogą z tytułu urodzenia dziecka - becikowym oraz świadczeniem rodzicielskim - kosiniakowym, możemy wyróżnić również inne świadczenia o które mogą wnioskować rodzice. Są to:

Zasiłek rodzinny

  • zasiłek rodzinny na dziecko do ukończenia 5. roku życia wynosi - 95 zł;
  • zasiłek rodzinny na dziecko w wieku od 5. ukończenia 18. roku życia wynosi - 124 zł;
  • zasiłek rodzinny na dziecko w wieku od 18. do ukończenia 24. roku życia wynosi - 135 zł.

Prawo do zasiłku rodzinnego uzależnione jest od spełnienia przez rodziców kryterium dochodowego:

  • kryterium dochodowe ogólne - 674 zł;
  • dla rodziny z dzieckiem niepełnosprawnym - 764 zł.

Aktualne przepisy gwarantują, iż rodziny w których dochód przewyższa dany próg dochodowy nie będą pozbawieni zasiłku. Świadczenia dla rodziców przekraczających próg są jednak pomniejszane o kwotę, o jaką został przekroczony próg dochodowy.

Dodatki do zasiłków rodzinnych

Osoby którym przysługuje zasiłek rodzinny mogą ubiegać się również o szereg dodatków:

  • dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego - 400 zł - przysługuje on przez
  • 24 miesiące - w przypadku sprawowania opieki nad jednym dzieckiem;
  • 36 miesięcy - więcej niż jednym dzieckiem;
  • 72 miesiące - w przypadku sprawowania opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym;
  • dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka, jeżeli nie zostały zasądzone alimenty - 193 zł (nie więcej niż 386 zł na wszystkie dzieci);
  • dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej - 95 zł na trzecie i następne dzieci uprawnione do zasiłku;
  • dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego:
  • do 5. roku życia - 90 zł;
  • od 5. do do ukończenia 24. roku życia - 110 zł;
  • dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego - 100 zł;
  • dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko nauki w szkole poza miejscem zamieszkania: na pokrycie wydatków związanych z zamieszkaniem w miejscowości, w której znajduje się szkoła - 113 zł;
  • na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła - 69 zł;

Świadczenie pielęgnacyjne

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje rodzicom dzieci, których niepełnosprawność powstała:

  • nie później niż do ukończenia 18 roku życia;
  • w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia.

Przyznanie przedmiotowego świadczenia nie jest uzależnione od kryterium dochodowego rodziny.

Pomoc przysługuje: matce lub ojcu; opiekunowi faktycznemu dziecka; osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną;
- innym osobom, na których zgodnie z prawem ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem.

Od 2019 roku wysokość świadczenia ma być waloryzowane i będzie rosło o procentowy wskaźnik, o jaki zwiększać się będzie minimalne wynagrodzenie za pracę.

Obecnie świadczenie wynosi 1583 zł miesięcznie.

na początek...


Temat marca 2019:

Jak zostać rodziną zastępczą

Dzieci rodziców pozbawionych z różnych względów prawa do opieki nad nimi, oczekują na umieszczenie w domu pełnym ciepła i zrozumienia.

Pełnienie funkcji rodziny zastępczej może być powierzone małżonkom lub osobie niepozostającej w związku małżeńskim, jeżeli osoby te spełniają następujące warunki:

  • dają gwarancję należytego wykonywania zadań rodziny zastępczej;
  • mają stałe miejsce zamieszkania na terytorium Polski
  • korzystają z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
  • nie są i nie były pozbawione władzy rodzicielskiej, nie mają także ograniczonej władzy rodzicielskiej ani też władza rodzicielska nie została im zawieszona;
  • wywiązują się z obowiązku łożenia na utrzymanie osoby najbliższej lub innej osoby, gdy ciąży na nich taki obowiązek z mocy prawa lub orzeczenia sądu;
  • nie są chore co uniemożliwiałoby sprawowanie właściwej opieki nad dzieckiem, co zostało stwierdzone zaświadczeniem lekarskim;
  • mają odpowiednie warunki mieszkaniowe oraz stałe źródło utrzymania;
  • uzyskały pozytywną opinię Ośrodka Pomocy Społecznej, właściwego ze względu na miejsce zamieszkania;"

Po spełnieniu wymagań formalnych i przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego kandydaci przechodzą szkolenie grupowe takie same jak w przypadku rodzin adopcyjnych. Terminy tych szkoleń można ustalić w MOPS.

W tym czasie gromadzą też wymagane dokumenty i zaświadczenia takie jak:

  • zaświadczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do sprawowania opieki zastępczej wydane przez lekarza pierwszego kontaktu dla każdego z kandydatów osobno
  • zaświadczenie o zatrudnieniu i o dochodach; jak wyżej; w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą wypis z rejestru oraz PIT za ostatni rok
  • własnoręcznie złożone oświadczenie o niekaralności każdego z małżonków.

W przypadku uzyskania pozytywnej kwalifikacji po szkoleniu rodzina, może rozpocząć się właściwe starania o dziecko.

Na tym etapie kandydaci na rodziców zastępczych mogą liczyć na pomoc Ośrodka Pomocy Społecznej, bowiem ośrodki dysponują informacjami dotyczącymi dzieci oczekujących na miejsce w rodzinach zastępczych na danym terenie.

Wydając postanowienie sąd kieruje się zawsze dobrem dziecka.

Umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej następuje na podstawie orzeczenia sądu po wcześniejszym złożeniu przez kandydatów wniosku dotyczącego konkretnego dziecka.

Wszystkie rodziny zastępcze pełnią ściśle określone zadania wobec dzieci i ich rodzin. Muszą zapewnić bezpieczny i spokojny dom dzieciom i czas na pokonanie trudności i problemów, które stały się przyczyną umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej.

Piecza zastępcza może być w każdym czasie zmieniona z uwagi na zmianę sytuacji faktycznej na przykład w przypadku powrotu dziecka pod opiekę rodziców.

Rodzinny zastępcze możemy podzielić na:

spokrewnione, niezawodowe, zawodowe oraz zawodowe pełniące funkcję pogotowia rodzinnego

Rodziny spokrewnione - tworzone są przez bliskich krewnych.

Rodziny niezawodowe - tworzą osoby spokrewnione w dalszej kolejności (ciotka, wujek, brat stryjeczny) lub osoby w ogóle nie spokrewnione.

Rodziny zawodowe - tworzą osoby, które zawodowo zajmują się sprawowaniem opieki i pobierają z tego tytułu odpowiednie wynagrodzenie.

Rodziny zawodowe o charakterze pogotowia rodzinnego to wyspecjalizowane rodziny, w których umieszcza się dzieci w trybie natychmiastowym i pilnym na przykład w przypadku zagrożenia życia lub zdrowia dziecka.

Opiekunowie otrzymują pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka w wysokości określonej przez Ustawę w zależności od rodzaju rodziny zastępczej.

Kiedy zostanie wydane prawomocne postanowienie o ustanowieniu rodziny zastępczej, rodzina zastępcza może korzystać z pomocy udzielanej jej przez powiaty.

Zgodnie z ustawą świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania dziecka, które zostało umieszczone w rodzinie zastępczej spokrewnionej wynosi 694 zł miesięcznie.

Z kolei, gdy małoletni przebywa w rodzinie zastępczej niezawodowej, zawodowej lub rodzinnym domu dziecka, jego opiekunowie otrzymują 1052 zł.

Ponadto rodzina zastępcza może liczyć na dofinansowanie do wypoczynku dla podopiecznych czy świadczeń związanych z zaistnieniem zdarzeń losowych.

Wychowankowie mogą pozostawać w rodzinie zastępczej za jej zgodą do osiągnięcia pełnoletności, jednak nie dłużej niż do ukończenia 25 roku życia.

Wychowankowie pieczy zastępczej po opuszczeniu rodziny zastępczej mogą ubiegać się o pomoc na kontynuowanie nauki, która jest wypłacana w kwocie 500 zł miesięcznie ,a także na pomoc na zagospodarowanie oraz usamodzielnienie.

Rodzice biologiczni są zobowiązani do łożenia na rzecz pozostających w pieczy dzieci alimentów oraz do uiszczania opłat równych wysokości przyznanych świadczeń rodzinie zastępczej lub kosztów utrzymania dziecka w pieczy zastępczej.

na początek...


Temat lutego 2019:

Umowa dożywocia

Umowa dożywocia jest cywilnoprawną umową zobowiązującą wzajemną i odpłatną. Na jej podstawie uprawniony z umowy dożywocia przenosi na zobowiązanego własność nieruchomości, w zamian za co nabywca zobowiązuje się utrzymywać uprawnionego oraz zapewniać mu opiekę do końca jego życia. Umowa ta zawiera element losowy, ponieważ czas trwania obowiązków nabywcy nieruchomości uzależniony jest od długości życia dożywotnika. Umowę dożywocia od umowy darowizny różni wzajemność świadczenia, zaś od sprzedaży - brak ustalonej ceny.

Uprawnienia z umowy dożywocia przysługują w zamian za przeniesienie własności nieruchomości zarówno gruntowej, jak i nieruchomości zabudowanej oraz lokalowej, jeżeli stanowią one odrębny od gruntu przedmiot własności.

Nie może być natomiast przedmiotem umowy dożywocia własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, gdyż stanowi ono ograniczone prawo rzeczowe - nie jest więc przedmiotem prawa własności.

Dożywotnikiem może być tylko osoba fizyczna. Natomiast zobowiązanym, czyli nabywcą nieruchomości z umowy dożywoci, może być zarówno osoba fizyczna, jak i osoba prawna.

Uprawnionym czyli (dożywotnikiem) będzie zbywca nieruchomości. Może on jednak w umowie dożywocia rozszerzyć krąg uprawnionych na inne osoby (osoby mu bliskie). Nie muszą to być osoby z kręgu rodzinnego, lecz także osoby niespokrewnione, np. pozostające w trwałym lecz nie sformalizowanym związku np. konkubent. Uprawnionym może być tylko osoba, którą wskaże zbywca nieruchomości,

Zgodnie z Kodeksem cywilnym, nabywca nieruchomości w zamian za przeniesienie na niego prawa własności powinien:

  • przyjąć dożywotnika jako domownika,
  • dostarczać dożywotnikowi wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła, opału,
  • zapewnić dożywotnikowi pomoc i pielęgnowanie w chorobie,
  • sprawić dożywotnikowi własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym.

Zakres obowiązków nabywcy wobec dożywotnika może być rozszerzony lub zawężony. Decyduje o tym treść umowy dożywocia.

W umowie nabywca nieruchomości w ramach wykonania swych obowiązków może ustanowić na rzecz dożywotnika użytkowanie lub służebność osobistą (czyli ograniczone prawa rzeczowe), a także ustanowić na rzecz dożywotnika rentę.

Zmniejszenie obowiązków może w szczególności nastąpić wówczas, gdy dożywocie ustanowiono na rzecz kilku osób, a jedna lub kilka z tych osób zmarło.

Zakres obowiązków może zostać zmieniony także w sytuacjach gdy:

  • w razie zaistnienia z jakichkolwiek powodów pomiędzy dożywotnikiem a zobowiązanym nie pozwalają stronom pozostawać w bezpośredniej ze sobą styczności - w takim przypadku zakres obowiązków nabywcy może zostać zmieniony w ten sposób, że treścią jego obowiązków stanie się wypłacanie dożywotnikowi dożywotniej renty. Żądanie takiej zmiany może wysunąć każda ze stron umowy;
  • w razie zbycia nieruchomości przez nabywcę - w tej sytuacji tylko dożywotnik może żądać zmiany treści obowiązków zobowiązanego w ten sposób, że zobowiązany ustali na rzecz dożywotnika dożywotnią rentę.

Nabywca nieruchomości, zobowiązany z tytułu umowy dożywocia, może zbyć swą nieruchomość osobie trzeciej. W takiej sytuacji interes dożywotnika może zostać naruszony. W celu zabezpieczenia się przed takim skutkiem, kodeks cywilny stanowi, że prawo dożywocia obciąża nieruchomość od chwili przeniesienie jej własności. W takim przypadku warto dokonać odpowiedniego wpisu w księdze wieczystej prowadzonej dla tej nieruchomości. Prawo dożywocia przysługuje dożywotnikowi przeciwko każdorazowemu właścicielowi nieruchomości

Umowa dożywocia jest umową o charakterze realnym. W zamian za przyjęcie na siebie zobowiązań określonych w treści umowy dożywocia, dożywotnik przenosi na rzecz zobowiązanego prawo własności nieruchomości. W związku z tym umowa dożywocia musi zostać zawarta w formie aktu notarialnego. Brak odpowiedniej formy skutkuje nieważnością umowy.

Czy istnieje możliwość rozwiązania umowy dożywocia?

Umowa dożywocia uzasadniona jest wówczas, gdy pomiędzy dożywotnikiem a zobowiązanym istnieją bliskie stosunki osobiste, pozwalające na realizację zobowiązań określonych w umowie. Należy zauważyć, że umowa dożywocia wiąże zobowiązanego na okres nieokreślony - do śmierci dożywotnika(ów). Niestety życie niesie ze sobą wiele niespodzianek, których efektem może być także brak możliwości realizacji zobowiązań z tytułu dożywocia. Dlatego też kodeks cywilny przewiduje możliwość rozwiązania tej umowy.

Umowa dożywocia może być rozwiązana tylko i wyłącznie przez sąd.

Z żądaniem rozwiązania umowy może wystąpić zarówno zobowiązany z umowy dożywocia, jak i dożywotnik, lecz tylko taki, który był zbywcą nieruchomości (z żądaniem rozwiązania umowy dożywocia nie może więc wystąpić osoba bliska zbywcy, na rzecz której zawarto umowę dożywocia). Rozwiązanie umowy jest uzasadnione wyjątkowymi okolicznościami, w których wykonywanie zobowiązań byłoby niemożliwe lub nie celowe z uwagi na wytworzenie się określonych stosunków pomiędzy dożywotnikiem a zobowiązanym.

Reasumując:

  • umowa dożywocia musi być zawarta w formie aktu notarialnego;
  • prawo dożywocia jest prawem niedziedzicznym i niezbywalnym, dożywotnik po zawarciu umowy nie może przenieść swych uprawnień wynikających z umowy na rzecz osoby trzeciej.
  • prawo dożywocia warto wpisać do księgi wieczystej

Podstawą prawną umowy dożywocia jest ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny. Dz.U.1964 r. Nr 16. poz. 93 ze zmianami.

na początek...


Temat stycznia 2019:

Rekompensata z tytułu utraconego prawa do bezpłatnego węgla

Ustawa z dnia 23 listopada 2018 r. rozszerzyła krąg osób uprawnionych do otrzymania jednorazowej rekompensaty w wysokości 10.000 zł. z tytułu utraconego prawa do bezpłatnego węgla, oraz z tytułu zaprzestania pobierania bezpłatnego węgla przez osoby niebędące pracownikami przedsiębiorstwa górniczego.

Na podstawie Ustawy rekompensata przysługuje:

  • byłym pracownikom, których stosunek pracy został rozwiązany z przedsiębiorstwem górniczym na podstawie ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. z 2018 r. poz. 1969) i którzy po ustaniu tego stosunku pracy nabyli prawo do zasiłku dla bezrobotnych oraz bezpośrednio po zakończeniu pobierania tego zasiłku nabyli prawo do świadczenia przedemerytalnego i je pobierali;
  • wdowom, wdowcom, a także sierotom, którzy mają ustalone prawo do renty rodzinnej po pracowniku zmarłym w czasie trwania stosunku pracy; emerycie lub renciście z przedsiębiorstwa górniczego, jeśli utrata uprawnienia do bezpłatnego węgla nie została im zrekompensowana w jakikolwiek inny sposób;
  • emerytom, emerytkom i rencistom pobierającym zamiast swojej emerytury świadczenie korzystniejsze po współmałżonku;
  • wdowy, wdowcy i sieroty otrzymującym świadczenia specjalne, o których mowa w art. 82 ust. 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z 17 grudnia 1978 r. o emeryturach i rentach FUS (Dz. U. Z 2018 poz. 1270), albo mających ustalone prawo do renty rodzinnej po pracowniku przedsiębiorstwa górniczego zmarłym w czasie trwania stosunku pracy lub byłym pracowniku, o którym mowa w lit., a pobierającym bezpłatny węgiel w naturze lub w ekwiwalencie pieniężnym, którym przedsiębiorstwo górnicze zaprzestało wygadywać bezpłatny węgiel lub wypłacać ekwiwalent pieniężny przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (ustawa dotyczy osób uprawnionych z przedsiębiorstw górniczych, które w dniu 31 grudnia 2011 r. prowadziły wydobycie węgla kamiennego na podstawie koncesji.

Wypłata rekompensat nastąpi od dnia 1 czerwca 2019 r.

O rekompensatę mogą ubiegać się również osoby, którym przedsiębiorstwo górnicze zaprzestało wydawania bezpłatnego węgla w naturze lub jako ekwiwalentu pieniężnego, a przedsiębiorstwo to na dzień 31 grudnia 2011 r. prowadziło wydobycie węgla kamiennego na podstawie koncesji.

Osoby uprawnione mogą składać wnioski w terminie do 90 dni od daty wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. od 22 stycznia 2019 r.

Gdzie złożyć wniosek?

Jeżeli otrzymywało się bezpłatny węgiel w: Kompanii Węglowej SA, Katowickim Holdingu Węglowym SA, albo w "Kazimierzu-Juliuszu" Sp. z o.o. - wniosek składa się w Spółce Restrukturyzacji Kopalń SA.

Jeżeli natomiast otrzymywało się bezpłatny węgiel w: Tauron Wydobycie SA., LW "Bogdanka" SA czy Jastrzębskiej Spółce SA - wówczas wnioski składa się w tym przedsiębiorstwie górniczym.

Termin na przyjmowanie wniosków mija 23 kwietnia 2019 r.

Rekompensata nie przysługuje:

  • osobom, które otrzymały świadczenie na podstawie ustawy z 12 października 2017 r.;
  • osobom, które otrzymują ekwiwalent pieniężny z tytułu prawa do bezpłatnego węgla wypłacany przez ZUS wraz z rentą lub emeryturą;
  • osobom, których roszczenie z tytułu prawa do bezpłatnego węgla zostało zaspokojone na podstawie prawomocnego wyroku sądowego;
  • osobom, których roszczenie z tytułu prawa do rekompensaty zostało zaspokojone na podstawie prawomocnego wyroku sądowego;
  • osobom, które przechodząc na emeryturę lub rentę, nie posiadały prawa do bezpłatnego węgla na podstawie przepisów prawa pracy wewnętrznie obowiązujących w przedsiębiorstwie górniczym;
  • osobom otrzymującym deputat węglowy z przedsiębiorstw, które nie prowadziły w dniu 21 grudnia 2011 r. wydobycia węgla kamiennego na podstawie koncesji.

na początek...


Temat grudnia 2018:

Koszty komornicze po najnowszych zmianach

Na przełomie lat 2018/2019 szeroko omawiane są wchodzące w życie przepisy dotyczące komorników sądowych. Z punktu widzenia stron postępowań egzekucyjnych istotne w szczególności są nowe regulacje dotyczące kosztów przez nie ponoszonych. W dniu 01 stycznia 2019 r. wchodzi w życie ustawa z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych (Dz.U. z 2018 r., poz. 770), która wprowadziła szereg zmian w wysokości tych kosztów, zasad ich ponoszenia oraz trybu postępowania w sprawach dotyczących tych kosztów. Ustawa ma zastosowanie do postępowań egzekucyjnych wszczętych od dnia wejścia w życie ustawy.

Koszty komornicze obejmują wydatki komornika sądowego oraz opłaty komornicze. W postanowieniu w przedmiocie kosztów komorniczych komornik będzie miał obowiązek oznaczenia ich wysokości z rozbiciem na poszczególne rodzaje opłat i wydatków oraz wskazania, do jakiej wysokości i przez kogo zostały uiszczone, a w razie konieczności wskazania osoby, którą one obciążają. W postanowieniu o pobraniu kosztów komorniczych zawarte będzie wezwanie strony, aby uiściła należne koszty komornicze w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia pod rygorem wszczęcia egzekucji. Uzasadnienie postanowienia w przedmiocie kosztów komorniczych będzie zawierać szczegółowe wyliczenie powstałych kosztów komorniczych wraz z dokładnym określeniem sposobu ich obliczenia, określenie czynności lub zdarzeń stanowiących podstawę ich ustalenia oraz wskazanie podstawy prawnej.

Prawomocne postanowienie zawierające wezwanie do uiszczenia kosztów komorniczych podlegać będzie wykonaniu bez zaopatrywania go w klauzulę wykonalności. Nowa regulacja rozwiała dotąd istniejące kontrowersje rozstrzygając, że za egzekucję kosztów komorniczych nie będzie pobierać się opłaty egzekucyjnej.

Jeżeli czynność komornika powodować będzie wydatki, komornik uzależni dokonanie tej czynności od uiszczenia zaliczki przez stronę, która wnosi o dokonanie czynności. Zaliczkę na koszty doręczenia korespondencji uiszczać będzie wierzyciel lub wnioskodawca i nie będzie mogła ona jednorazowo przekroczyć 60 złotych, chyba że planowane wydatki znacznie przekroczą tę kwotę. Termin uiszczenia zaliczki nie będzie krótszy niż 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Jeżeli zaliczka nie wystarczy na pokrycie wydatków, wydatki poniesie tymczasowo komornik. W takim przypadku komornik będzie mógł wydać postanowienie o pobraniu brakującej zaliczki od strony, która żądała dokonania czynności powodującej wydatki, albo ściągnąć od dłużnika kwotę odpowiadającą wysokości wydatków, które nie zostały pokryte z zaliczki. Ściągnięcie tej kwoty od dłużnika nie będzie wymagało wydania postanowienia.

Jeżeli natomiast egzekucja okaże się w całości lub części bezskuteczna, komornik wyda postanowienie o pobraniu od wierzyciela kwoty odpowiadającej wysokości wydatków, które nie zostały pokryte z uiszczonych przez niego zaliczek ani wyegzekwowanej części świadczenia i co do których nie wydano postanowienia o pobraniu brakującej zaliczki.

Nowa regulacja przewiduje, że jeżeli komornik wybrany przez wierzyciela podejmować będzie czynności poza rewirem komorniczym, wydatki w postaci diet przysługujących komornikowi oraz osobom zatrudnionym w kancelarii komorniczej i uczestniczącym w tych czynnościach, kosztów przejazdów i noclegów komornika i tych osób oraz kosztów transportu specjalistycznego obciążać wierzyciela, nawet w razie przysługującego mu zwolnienia od kosztów komorniczych.

Komornik będzie musiał rozliczyć zaliczkę w terminie miesiąca od dnia poniesienia wydatków, na które była przeznaczona, i zwrócić jej niewykorzystaną część. Zaliczka na koszty doręczenia korespondencji podlegać będzie rozliczeniu wraz z zakończeniem postępowania.

Opłaty komornicze dzielić się będą na stosunkowe i stałe. Ustawa w nawiązaniu do zakwestionowanej przez Sąd Najwyższy praktyki powiększania opłat egzekucyjnych o podatek VAT wskazał, że opłata egzekucyjna ustalona zgodnie z przepisami ustawy nie będzie podlegać podwyższeniu o jakiekolwiek dodatkowe należności.

Opłatę egzekucyjną za egzekucję świadczeń pieniężnych komornik będzie ściągał wraz z egzekwowanym świadczeniem, proporcjonalnie do wartości wyegzekwowanego świadczenia. Ściągnięcie opłaty nie wymagać będzie wydania postanowienia. Wysokość opłat ściągniętych i należnych komornik ustalał będzie odrębnym postanowieniem wydawanym nie rzadziej niż co roku, chyba że postępowanie trwa krócej. Podstawę obliczenia opłaty stosunkowej stanowić będzie wartość świadczenia. Ustawa precyzuje, że do wartości świadczenia wlicza się należność główną wraz z odsetkami, kosztami i innymi należnościami ubocznymi, z wyjątkiem kosztów zastępstwa prawnego i kosztów komorniczych należnych w postępowaniu egzekucyjnym, w którym jest obliczana opłata.

Opłaty stosunkowe w sprawie nie będą mogły być niższe niż 150 złotych i wyższe niż 50 000 złotych.

W sprawie o egzekucję świadczeń pieniężnych komornik ściągnie od dłużnika opłatę stosunkową w wysokości 10% wartości wyegzekwowanego świadczenia. Będzie to podstawowa stawka opłaty stosunkowej. Jeżeli natomiast dłużnik, w terminie miesiąca od dnia doręczenia mu zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, wpłaci do rąk komornika lub na jego rachunek bankowy całość lub część egzekwowanego świadczenia, komornik ściągnie od dłużnika opłatę stosunkową w wysokości 3% wartości wyegzekwowanego w ten sposób świadczenia, minimalnie zaś 150 zł. Kwota wpłacona bezpośrednio wierzycielowi przez dłużnika nie stanowi wyegzekwowanego świadczenia, z czego wynika że nie będzie można pobrać od niej opłaty.

Jeżeli do wyegzekwowania świadczenia doszło wyłącznie wskutek egzekucji z wierzytelności, rachunku bankowego, wynagrodzenia za pracę lub świadczeń z zabezpieczenia społecznego albo na skutek spełnienia świadczenia przez dłużnika do rąk komornika lub na jego rachunek bankowy po upływie terminu, , opłata minimalna wyniesie 200 złotych. Jeżeli do wyegzekwowania świadczenia dojdzie w inny sposób, n opłata minimalna wyniesie 300 złotych.

W razie umorzenia postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela albo na podstawie art. 824 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (bezczynność wierzyciela przez 6 miesięcy), wierzyciela obciążać będzie opłata stosunkowa w wysokości 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania. Jeżeli jednak wierzyciel wykaże, że przyczyna umorzenia postępowania egzekucyjnego wiąże się ze spełnieniem świadczenia przez dłużnika w terminie miesiąca od dnia doręczenia dłużnikowi zawiadomienia o wszczęciu egzekucji albo z zawarciem w tym terminie porozumienia między wierzycielem a dłużnikiem dotyczącego sposobu lub terminu spełnienia świadczenia, opłata ta obciąży dłużnika. Jeżeli spełnienie świadczenia lub zawarcie porozumienia z wierzycielem nastąpi po upływie miesiąca od dnia doręczenia dłużnikowi zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, obciążać go będzie opłata w wysokości 10% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania. Jeżeli wniosek wierzyciela zostanie zgłoszony przed doręczeniem dłużnikowi zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, opłata wyniesie 100 złotych. W sprawach o egzekucję świadczeń powtarzających się (np. alimenty) w przypadku umorzenia postępowania egzekucyjnego na wniosek wierzyciela albo na skutek jego bezczynności dłużnika obciążać będzie opłata stosunkowa w wysokości 5% wartości świadczenia pozostałego do wyegzekwowania.

W razie oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego lub wskazania we wniosku o wszczęcie egzekucji osoby niebędącej dłużnikiem komornik wyda postanowienie o pobraniu od wierzyciela opłaty stosunkowej w wysokości 10% egzekwowanego świadczenia. W takim przypadku komornik nie będzie ściągał ani nie pobierał opłaty od dłużnika, a opłatę ściągniętą lub pobraną zwraca dłużnikowi.

Opłata stała od wniosku o wszczęcie egzekucji wydania rzeczy ruchomej wynosić będzie 400 złotych. Opłata stała od wniosku o wszczęcie egzekucji wprowadzenia w posiadanie nieruchomości służącej do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych dłużnika albo opróżnienia lokalu lub pomieszczenia służącego do zaspokojenia takich potrzeb wynosić będzie 1500 złotych, przy niemieszkalnych 2000 złotych. Opłata sądowa od skargi na czynność komornika wyniesie 50 zł (dotąd 100 zł)

Jeżeli strona będąca osobą fizyczną nie korzysta ze zwolnienia z mocy ustawy i nie będzie w stanie bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ponieść wydatków lub tych opłat komorniczych, od których uiszczenia zależy podjęcie czynności przez komornika, będzie mogła wystąpić z wnioskiem do sądu rejonowego, przy którym działa komornik, o zwolnienie w całości lub części od tych kosztów. Strona powołująca się na zwolnienie od kosztów przez sąd będzie zobowiązana przedłożyć komornikowi odpis postanowienia o zwolnieniu od kosztów.

na początek...


Temat listopada 2018:

Prywatny akt oskarżenia

Prywatny akt oskarżenia regulują przepisy art. 59-61 kodeksu postępowania karnego.

Do wnoszenia i popierania oskarżenia o przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego uprawniony jest pokrzywdzony. Inny pokrzywdzony tym samym czynem może aż do rozpoczęcia przewodu sądowego na rozprawie głównej przyłączyć się do toczącego się postępowania. Prokurator również wszczyna postępowanie albo wstępuje do postępowania już wszczętego, jeżeli wymaga tego interes społeczny. Postępowanie toczy się wówczas z urzędu, a pokrzywdzony, który przedtem wniósł oskarżenie prywatne, korzysta z praw oskarżyciela posiłkowego.

Rozprawę główną poprzedza posiedzenie pojednawcze, które prowadzi sędzia lub referendarz sądowy. Na wniosek lub za zgodą stron sąd może zamiast posiedzenia pojednawczego wyznaczyć odpowiedni termin dla postępowania mediacyjnego. W razie pojednania stron postępowanie umarza się. Równocześnie z pojednaniem strony mogą zawrzeć ugodę, której przedmiotem mogą być również roszczenia pozostające w związku z oskarżeniem. W razie niedojścia stron do pojednania kieruje się sprawę na rozprawę główną.

W razie śmierci oskarżyciela prywatnego postępowanie zawiesza się. Osoby najbliższe lub osoby pozostające na utrzymaniu zmarłego mogą wstąpić w jego prawa. Postanowienie o zawieszeniu postępowania może wydać także referendarz sądowy. Termin na wstąpienie osoby uprawnionej w miejsce zmarłego oskarżyciela prywatnego wynosi 3 miesiące od dnia śmierci, i jest to termin zawity. W razie nie złożenia stosownego oświadczenia o wstąpieniu w miejsce zmarłego w tym terminie, sąd (lub referendarz sądowy) umarza postępowanie. Osobą najbliższą zgodnie z definicją zawartą w art. 115 par.11 kk jest małżonek, wstępny, zstępny, rodzeństwo, powinowaty w tej samej linii lub stopniu, osoba pozostająca w stosunku przysposobienia oraz jej małżonek, a także osoba pozostająca we wspólnym pożyciu.

W praktyce do najczęstszych przestępstw prywatnoskargowych należą np. zniesławienie, zniewaga, naruszenie nietykalności cielesnej, naruszenie czynności narządów ciała lub rozstrój zdrowia trwające do 7 dni. Inną grupą przestępstw są przestępstwa ścigane na wniosek pokrzywdzonego, lecz w trybie publicznoskargowym, np. stalking (uporczywe nękanie), groźby karalne.

na początek...


Temat października 2018:

Zmiany dot. obowiązkowych dokumentów w samochodzie

Od dnia 1 października 2018 r. kierowcy samochodów nie mają obowiązku posiadania przy sobie i okazywania podczas kontroli dowodu rejestracyjnego oraz potwierdzenia zawarcia umowy OC pojazdu. Do 30 września 2018 r. jeżeli kierowca nie miał przy sobie podczas kontroli któregoś z tych dokumentów musiał zapłacić mandat karny w wysokości 50 zł. Jeżeli zatem nie posiadał obydwu dokumentów zapłacić musiał 100 zł. Nie oznacza to, że dowód rejestracyjny oraz umowa zawarcia OC przestają być potrzebne. Dowody rejestracyjne nadal będą niezbędne wówczas, gdy będziemy sprzedawać auto oraz pojedziemy na przegląd techniczny. Dowód rejestracyjny trzeba będzie ze sobą także zabrać wyjeżdżając samochodem za granicę (także do państw Unii Europejskiej).

Podczas kontroli drogowej w Polsce kierowcy będą musieli posiadać przy sobie jedynie prawo jazdy oraz dowód osobisty. Pozostałe dane policjanci dokonujący kontroli sprawdzą w CEPiK (Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców). W CEPiK odnotowane będą przez uprawnione organy informacje dotyczące zatrzymania dokumentu (dowód rejestracyjny) z powodu nie spełniania przez pojazd wymagań ochrony środowiska oraz stwarzania zagrożenia bezpieczeństwa i porządku ruchu drogowego.

Jakich zmian mogą się spodziewać kierowcy w związku ze zniesieniem obowiązku posiadania i okazywania do kontroli dowodu rejestracyjnego i dowodu zawarcia umowy OC?

Jak będzie wyglądało zatrzymanie dowodu rejestracyjnego?

Od 1 października 2018 r. uprawniony organ nie zatrzyma dowodu rejestracyjnego bezpośrednio (kierowca nie musi mieć dokumentu przy sobie) lecz odnotuje ten fakt w systemie informatycznym wydając równocześnie kierowcy odpowiednie pokwitowanie. Informacja o zatrzymaniu dowodu rejestracyjnego zostanie wprowadzona do Centralnej Ewidencji Pojazdów. Zwrot dokumentu również zostanie odnotowany w systemie informatycznym. Stosownego wpisu dokonać będzie mógł albo organ, który wydał dowód rejestracyjny albo dowolna jednostka organizacyjna w ramach podmiotu, który zatrzymał dowód rejestracyjny.

Co zrobić jeżeli doszło do stłuczki lub wypadku?

Tak jak dotychczas, jeżeli podczas zdarzenia drogowego nikt nie ucierpi uczestnicy kolizji mogą spisać wspólne oświadczenie, w którym zawrą dane osobowe sprawcy kolizji (imię, nazwisko, adres), numer polisy ubezpieczeniowej i nazwę ubezpieczyciela, dane pojazdów, które uczestniczyły w kolizji. Żeby się upewnić, że dana osoba podała prawdziwe dane możemy na stronie www Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego (UFG) sprawdzić czy pojazd o danym numerze rejestracyjnym jest ubezpieczony i w którym towarzystwie ubezpieczeniowym. Na stronie UFG znajdziemy także numer polisy, co pozwoli nam na potwierdzenie danych podanych przez sprawcę kolizji. W oświadczeniu spisujemy także opis zdarzenia. A następnie obydwie strony je podpisują. Dysponując odpowiednim oświadczeniem możemy zgłosić sprawę do towarzystwa ubezpieczeniowego. Spisując oświadczenie powinniśmy także poprosić sprawcę kolizji o okazanie prawa jazdy. Jego posiadanie jest w chwili obecnej obowiązkowe. Jeżeli mamy jakiekolwiek wątpliwości co do tego, kto jest sprawca, czy sprawca posiada ubezpieczenie itp. powinniśmy na miejsce zdarzenia wezwać patrol Policji.

na początek...


Temat września 2018:

Świadczenia rodzicielskie

Świadczenie rodzicielskie wprowadzono z dniem 1 stycznia 2016 roku nowelizacją ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw z dnia 24 lipca 2015 roku. Potoczną nazwą świadczenia rodzicielskiego jest Kosiniakowe i pochodzi od nazwiska jego pomysłodawcy ówczesnego ministra pracy i polityki społecznej Władysława Kosiniaka-Kamysza.

Zgodnie z ustawą świadczenie rodzicielskie przysługuje osobom, które nie podlegają ubezpieczeniu chorobowemu, w związku z czym nie nabyły prawa do zasiłku macierzyńskiego. Tak więc uprawnionymi do pobierania tego świadczenia są:

  • osoby bezrobotne niezależnie od tego, czy są zarejestrowane w urzędzie pracy;
  • studenci;
  • rolnicy;
  • osoby wykonujące pracę na podstawie umów cywilnoprawnych, którzy nie opłacali dobrowolnej składki chorobowej;
  • osoby zatrudnione lub prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, jeśli nie będą pobierały zasiłku macierzyńskiego.

Świadczenie rodzicielskie przysługuje: 1) matce dziecka; 2) opiekunowi faktycznemu dziecka tj. osobie faktycznie opiekującej się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka w przypadku objęcia opieką dziecka w wieku do ukończenia 7 lat, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego - do ukończenia 10 lat; 3) rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, w przypadku objęcia opieką dziecka w wieku do ukończenia 7 lat, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego - do ukończenia 10 lat; 4) osobie, która przysposobiła dziecko, w przypadku objęcia opieką dziecka w wieku do ukończenia 7 lat, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję odroczeniu obowiązku szkolnego - do ukończenia 10 lat.

Świadczenie rodzicielskie może przysługiwać również ojcu dziecka w następujących przypadkach:

  • skrócenia okresu pobierania świadczenia rodzicielskiego na wniosek matki dziecka po wykorzystaniu przez nią tego świadczenia za okres co najmniej 14 tygodni od dnia urodzenia dziecka;
  • śmierci matki dziecka;
  • porzucenia dziecka przez matkę.

Świadczenie rodzicielskie przysługuje od dnia:

  • porodu;
  • objęcia dziecka opieką, nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7 lat, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 lat;
  • przysposobienia dziecka, nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 7 lat, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 lat.

Okres pobierania świadczenia zależy od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie i wynosi:

  • 52 tygodnie - w przypadku urodzenia jednego dziecka;
  • 65 tygodni - w przypadku urodzenia dwojga dzieci;
  • 67 tygodni - w przypadku urodzenia trojga dzieci;
  • 69 tygodni - w przypadku urodzenia czworga dzieci;
  • 71 tygodni - w przypadku urodzenia pięciorga lub więcej dzieci.

Wysokość świadczenia wynosi 1000 zł netto miesięcznie i jest wypłacane przez okres roku po urodzeniu dziecka. Rodzic, który chce skorzystać ze świadczenia powinien złożyć wniosek o przyznanie świadczenia rodzicielskiego, najpóźniej w ciągu 3 miesięcy od narodzin dziecka w Ośrodku Pomocy Społecznej. Prawo do świadczenia rodzicielskiego ustala się, począwszy od miesiąca urodzenia dziecka. Jeżeli rodzic złoży wniosek w późniejszym terminie, świadczenie będzie mu przysługiwało od momentu złożenia wniosku.

Świadczenie rodzicielskie nie przysługuje, w sytuacji gdy: 1) co najmniej jeden z rodziców dziecka lub opiekun faktyczny dziecka tj. osoba faktycznie opiekująca się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka, lub rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, otrzymują zasiłek macierzyński lub uposażenie za okres ustalony przepisami Kodeksu pracy jako okres urlopu macierzyńskiego, okres urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego lub okres urlopu rodzicielskiego; 2) dziecko zostało umieszczone w pieczy zastępczej - w przypadku matki lub ojca lub osoby, która przysposobiła dziecko; 3) jeden z rodziców dziecka lub opiekun faktyczny dziecka tj. osoba faktycznie opiekująca się dzieckiem, jeżeli wystąpiła z wnioskiem do sądu rodzinnego o przysposobienie dziecka, lub rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, nie sprawują lub zaprzestali sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, w tym w związku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej, które uniemożliwiają sprawowanie tej opieki; 4) w związku z wychowywaniem tego samego dziecka lub w związku z opieką nad tym samym dzieckiem jest już ustalone prawo do świadczenia rodzicielskiego, dodatku do zasiłku rodzinnego, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub zasiłku dla opiekuna; 5) osobom uprawnionym do świadczenia rodzicielskiego przysługuje za granicą świadczenie o podobnym charakterze do świadczenia rodzicielskiego, chyba że przepisy o ordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Natomiast z treści art. 27 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika, iż w przypadku zbiegu uprawnień do następujących świadczeń: świadczenia rodzicielskiego; świadczenia pielęgnacyjnego; specjalnego zasiłku opiekuńczego; dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 04 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów przysługuje jedno z tych świadczeń wybrane przez osobę uprawnioną, także w przypadku, gdy świadczenia te przysługują w związku z opieką nad różnymi osobami.

Jak wynika z treści art. 17 c ust. 6 przedmiotowej ustawy pobieranie świadczenia rodzicielskiego nie wyklucza pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Warunkiem niezbędnym jest urodzenie dziecka w okresie pobierania zasiłku lub w ciągu miesiąca po jego zakończeniu, okres ten ulega przedłużeniu o czas, przez który przysługiwałby, zgodnie z odrębnymi przepisami, zasiłek macierzyński (art. 73 ust. 3 Ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy). W sytuacji łącznego pobierania go z zasiłkiem dla bezrobotnych, zostanie ono pomniejszone o wartość zasiłku dla bezrobotnych, po potrąceniu zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Reasumując, świadczenie rodzicielskie nie jest opodatkowane i nie wykazuje się go w zeznaniu rocznym, ale zalicza się ono do dochodów rodziny. Przekłada się to na kryteria dochodowe do otrzymywania świadczeń wypłacanych z pomocy społecznej.

na początek...


Temat sierpnia 2018:

Ograniczenie władzy rodzicielskiej

Zgodnie z art. 107 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej "k.r.o"):

§ 1. Jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu, sąd opiekuńczy może ze względu na dobro dziecka określić sposób jej wykonywania i utrzymywania kontaktów z dzieckiem. Sąd pozostawia władzę rodzicielską obojgu rodzicom, jeżeli przedstawili zgodne z dobrem dziecka pisemne porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie, chyba że dobro dziecka wymaga innego rozstrzygnięcia.

§ 2. W braku porozumienia, o którym mowa w § 1, sąd, uwzględniając prawo dziecka do wychowania przez oboje rodziców, rozstrzyga o sposobie wspólnego wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem. Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, jeżeli dobro dziecka za tym przemawia.

§ 3. Na zgodny wniosek stron sąd nie orzeka o utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem.

Nie ulega zatem wątpliwości, że artykuł 107 k.r.o. reguluje kwestię władzy rodzicielskiej w sytuacji, gdy rodzice żyją "w rozłączeniu", ale nie obejmuje swoim zakresem rodziców, wobec których orzeczono rozwód, separację lub unieważniono małżeństwo. Artykuł 107 k.r.o. ma więc zastosowanie wyłącznie do małżonków pozostających w separacji faktycznej i rodziców, którzy pozostają w związku partnerskim. W przypadku rodziców rozwodzących się rozstrzygnięcie o władzy rodzicielskiej odbywa się bowiem na podstawie art. 58 § 1-3 k.r.o., a zmiana rozstrzygnięcia o władzy rodzicielskiej zawartego w wyroku rozwodowym następuje w trybie art. 106 k.r.o.

Kiedy Sąd Opiekuńczy będzie orzekał o władzy rodzicielskiej w sytuacji rozłączenia rodziców?

Co istotne sąd opiekuńczy nie ma obowiązku orzekać o władzy rodzicielskiej w każdym przypadku, gdy dzieci są wychowywane przez rodziców pozostających w rozłączeniu. Konieczną przesłanką zastosowania art. 107 k.r.o. jest po pierwsze przysługiwanie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom, bowiem tylko wtedy Sąd może tę władzę ograniczać. Po drugie zaś orzeczenie takie jest dopuszczalne, jeżeli doszło do naruszenia dobra dziecka lub istnieje wysokie prawdopodobieństwo naruszenia dobra dziecka w przyszłości.

Sposób wykonywania władzy rodzicielskiej powinien zostać uregulowany zatem wówczas, gdy istnieje co do niego spór pomiędzy rodzicami. Warto podkreślić, że zgodne wykonywanie władzy rodzicielskiej rodziców wskazuje na brak potrzeby ingerencji sądu opiekuńczego.

Możliwe rozstrzygnięcia sądu:

  1. powierzenie wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców, ograniczając władzę drugiego do współdecydowania o istotnych sprawach dziecka (zazwyczaj wskazuje się konkretne uprawnienia);
  2. pozostawienie władzy obojgu rodzicom pod warunkiem przedstawienia porozumienia o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i utrzymywaniu kontaktów z dzieckiem, jeżeli ponadto istnieje pozytywna prognoza co do współdziałania rodziców w sprawach dotyczących dziecka. Jak wskazuje się w doktrynie nie ma przeszkód, ażeby stosować do porozumienia przepisy regulujące ugodę zawartą przed sądem. Lepsze dla dziecka jest bowiem określenie sposobu wykonywania władzy przez samych rodziców niż przez sąd. Ograniczenie władzy rodzicielskiej jednego z rodziców na podstawie art. 107 § 2 k.r.o. kończy się najczęściej pozostawieniem jej w zakresie obejmującym "współdecydowanie w istotnych prawach dziecka". Sąd opiekuńczy w zależności od okoliczności konkretnego przypadku może w sposób szczegółowy wskazać sprawy, w których rodzic, którego władza rodzicielska została ograniczona, może współdecydować. Najczęściej są to: leczenie, wybór szkoły, zmiana miejsca zamieszkania, dłuższy wyjazd zagraniczny itd.

PROCEDURA

Sąd właściwy: sąd rejonowy w trybie postępowania nieprocesowego (art. 507 Kodeksu postępowania cywilnego, dalej "k.p.c."), wydział rodzinny i nieletnich; właściwość miejscową sądu określa art. 569 § 1 k.p.c., zgodnie z którym właściwy jest wyłącznie sąd opiekuńczy miejsca zamieszkania osoby, której postępowanie ma dotyczyć, a w braku miejsca zamieszkania - sąd opiekuńczy miejsca jej pobytu.

Wniosek:

  • powinien spełniać wymagania przewidziane dla pozwu, określone w art. 187 k.p.c., a także wymogi formalne stawiane każdemu pismu procesowemu, wskazane w art. 126 k.p.c.
  • należy w nim wymienić wszystkich zainteresowanych udziałem w sprawie (zob. art. 511 § 1 k.p.c.).

Wnioskodawcą jest z reguły jeden z rodziców, a uczestnikiem drugi z nich.

Przepisy: w sprawie znajdą zastosowanie przepisy ogólne regulujące postępowanie nieprocesowe - zawarte w art. 506-525 k.p.c., oraz przepisy ogólne dotyczące "innych spraw rodzinnych oraz spraw opiekuńczych", wskazane w art. 568-5781 k.p.c.

UWAGA!

W przypadku sporów co do szczegółowych spraw istotnych z perspektywy dziecka, a co do których rodzice nie potrafią osiągnąć porozumienia zastosowanie powinien znaleźć art. 97 § 2 k.r.o., który brzmi "Jednakże o istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie; w braku porozumienia między nimi rozstrzyga sąd opiekuńczy". Rodzice mogą się w takiej sytuacji zwrócić do Sądu o rozstrzygnięcie o istotnych sprawach małoletniego dziecka, na przykład, gdy jedno z rodziców nie wyraża zgody na wyrobienie dla dziecka paszportu.

na początek...


Temat lipca 2018:

Przedawnienie roszczeń majątkowych

Stosownie do treści art. 117 § 1 kodeksu cywilnego, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu. W myśl art. 119 terminy przedawnienia nie mogą być skracane ani przedłużane przez czynność prawną. Spośród roszczeń majątkowych, które nie ulegają przedawnieniu, wymieniane jest roszczenie małżonków o ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym. Istota przedawnienia polega na tym, że po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu roszczenie przysługuje, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże nieważne jest zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu. Od dnia 9 lipca 2018 r. obowiązuje przepis art. 117 § 21 k.c., zgodnie z którym po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. Przepis ten przyznaje sądom uprawnienie do stwierdzenia przedawnienia na korzyść konsumenta niezależnie od tego, czy konsument podniósł zarzut przedawnienia. Regulacja ta odwróciła w odniesieniu do konsumentów obowiązującą wcześniej zasadę, że przedawnione wierzytelności mogą być dochodzone przez wierzyciela, a dłużnik uwolnić od nich może się jedynie podnosząc w procesie zarzut przedawnienia. Wszedł też wówczas w życie przepis art. 1171 k.c., stosownie do którego w wyjątkowych przypadkach sąd może, po rozważeniu interesów stron, nie uwzględnić upływu terminu przedawnienia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi, jeżeli wymagają tego względy słuszności. Korzystając z tego uprawnienia sąd powinien rozważyć w szczególności:

  1. długość terminu przedawnienia;
  2. długość okresu od upływu terminu przedawnienia do chwili dochodzenia roszczenia;
  3. charakter okoliczności, które spowodowały niedochodzenie roszczenia przez uprawnionego, w tym wpływ zachowania zobowiązanego na opóźnienie uprawnionego w dochodzeniu roszczenia.

Podkreślania wymaga, że znowelizowany z dniem 9 lipca 2018 r. przepis art. 118 k.c. skraca z dziesięciu do sześciu lat podstawowy termin przedawnienia. Natomiast dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej termin przedawnienia wynosi, jak dawniej, trzy lata. Nowością jest też rozwiązanie, że koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata. Przepisy szczególne przewidują nieraz inne termniny przedawnienia roszczeń.

Tak jak do tej pory uregulowana pozostaje kwestia zawieszenia i przerwania biegu terminiu przedawnienia. Zawieszenie następuje: 1) co do roszczeń, które przysługują dzieciom przeciwko rodzicom - przez czas trwania władzy rodzicielskiej; 2) co do roszczeń, które przysługują osobom niemającym pełnej zdolności do czynności prawnych przeciwko osobom sprawującym opiekę lub kuratelę - przez czas sprawowania przez te osoby opieki lub kurateli; 3) co do roszczeń, które przysługują jednemu z małżonków przeciwko drugiemu - przez czas trwania małżeństwa; 4) co do wszelkich roszczeń, gdy z powodu siły wyższej uprawniony nie może ich dochodzić przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw danego rodzaju - przez czas trwania przeszkody.

Natomiast przerwanie terminu przedawnienia polega na tym, że po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo. Bieg przedawnienia przerywa się:

  1. przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia;
  2. przez uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której roszczenie przysługuje;
  3. przez wszczęcie mediacji.

Nowelizacją kodeksu cywilnego, która weszła w życie 9 lipca 2018 r. skrócono także okres przedawnienia roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu powołanego do rozpoznawania spraw danego rodzaju albo orzeczeniem sądu polubownego, jak również roszczeń stwierdzonych ugodą zawartą przed sądem albo sądem polubownym albo ugodą zawartą przed mediatorem i zatwierdzoną przez sąd. Roszczenie takie przedawnia się z upływem nie dziesięciu, lecz sześciu lat. Jeżeli stwierdzone w ten sposób roszczenie obejmuje świadczenia okresowe, roszczenie o świadczenie okresowe należne w przyszłości nadal przedawnia się z upływem trzech lat.

W dalszym ciągu roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Nadal termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Jeżeli zaś szkoda wynikła z przestępstwa, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat dwudziestu od dnia popełnienia przestępstwa bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.

na początek...


Temat czerwca 2018:

Współwłasność

Współwłasność oznacza, że własność tej samej rzeczy może przysługiwać niepodzielnie kilku osobom. Współwłasność może być albo współwłasnością w częściach ułamkowych, albo współwłasnością łączną. Kodeks cywilny zawiera domniemanie, że udziały współwłaścicieli są równe. Każdy ze współwłaścicieli może rozporządzać swoim udziałem bez zgody pozostałych współwłaścicieli. Natomiast do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu (np. sprzedaż, najem, dzierżawa), potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W wypadku braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia sporu przez sąd. Każdy ze współwłaścicieli ma obowiązek współdziałania w zarządzie rzeczą wspólną.

Do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli. W braku takiej zgody każdy ze współwłaścicieli może żądać sądowego upoważnienia do dokonania czynności, jeżeli nie można uzyskać zgody większości współwłaścicieli w istotnych sprawach dotyczących zwykłego zarządu albo jeżeli większość współwłaścicieli narusza zasady prawidłowego zarządu lub krzywdzi mniejszość, każdy ze współwłaścicieli może wystąpić do sądu o wyznaczenie zarządcy. Każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli.

Jak stanowi art. 207 kc, pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną. Każdy ze współwłaścicieli może żądać, aby współwłasność została niesiona. Każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości. Rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana stosownie do przepisów kodeksu postępowania cywilnego.

W razie ustalenia dopłat lub spłat, sąd określa termin i sposób ich uiszczenia, wysokość i termin uiszczenia odsetek, a w razie potrzeby także sposób ich zabezpieczenia. W razie rozłożenia dopłat i spłat na raty terminy ich uiszczenia nie mogą łącznie przekraczać lat dziesięciu. W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie sąd na wniosek dłużnika może odroczyć termin zapłaty rat już wymagalnych.

Współwłasność gospodarstwa rolnego

Przyznanie przez sąd gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy, o której mowa w art. 166 § 3 kc ( tj. ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 2196 i 2233), następuje z uwzględnieniem przepisów tej ustawy. W razie braku zgody wszystkich współwłaścicieli, sąd przyzna gospodarstwo rolne temu z nich, który je prowadzi lub stale w nim pracuje, chyba że interes społeczno-gospodarczy przemawia za wyborem innego współwłaściciela. Jeżeli wymogi przewidziane powyżej spełnia kilku współwłaścicieli albo jeżeli nie spełnia ich żaden ze współwłaścicieli, sąd przyzna gospodarstwo rolne temu z nich, który daje najlepszą gwarancję jego należytego prowadzenia. Na wniosek wszystkich współwłaścicieli sąd zarządzi sprzedaż gospodarstwa rolnego stosownie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, a w przypadku gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 2196 i 2233),z uwzględnieniem przepisów tej ustawy.

Sprzedaż gospodarstwa rolnego sąd zarządzi również w wypadku gdy żaden ze współwłaścicieli nie wyrazi zgody na przyznanie mu gospodarstwa. Przepisy powyższe stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy gospodarstwo rolne może być podzielone, lecz liczba wydzielonych części jest mniejsza od liczby współwłaścicieli. Wysokość przysługujących współwłaścicielom spłat z gospodarstwa rolnego ustala się stosownie do ich zgodnego porozumienia. W razie braku takiego porozumienia spłaty przysługujące współwłaścicielom mogą być obniżone.

Podstawa prawna: art. 195-221 kodeksu cywilnego

na początek...


Temat maja 2018:

Pomoc oferowana przez Urząd Pracy

Osoby, które zarejestrowały się w urzędzie pracy mogą uzyskać różną pomoc. Obecnie pracownicy urzędu uwzględniając potrzeby osoby bezrobotnej ustalą jeden z trzech profili pomocy, a następnie, w ciągu 60 dni, przygotują indywidualny plan działania. Taki plan zawiera działania możliwe do zastosowania przez urząd pracy, działania planowane do samodzielnej realizacji przez osobę bezrobotną lub poszukującą pracy w celu znalezienia pracy, planowane terminy ich realizacji, formę, planowaną liczbę i terminy kontaktów z doradcą lub innym pracownikiem urzędu pracy, termin i warunki zakończenia realizacji indywidualnego planu.

Urząd pracy oferuje następujące formy wsparcia i pomocy:

Pośrednictwo pracy

Jest to pomoc w uzyskaniu zatrudnienia - oferty pracy, informacje o przysługujących prawach i obowiązkach, informacje o aktualnej sytuacji i przewidywanych zmianach na rynku pracy.

Zasiłek dla bezrobotnych

Aby otrzymać zasiłek dla bezrobotnych, trzeba nie tylko zarejestrować się w urzędzie pracy, ale także spełniać następujące warunki:

  • mieć co najmniej roczny staż pracy;
  • wykazać, że przepracowało się minimum 365 dni w ciągu 18 miesięcy poprzedzających rejestrację w urzędzie pracy;
  • przedstawić, że za wyżej wymienioną pracę otrzymywano co najmniej minimalne wynagrodzenie, od którego były odprowadzane składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy. Od 1 stycznia 2018 roku minimalne wynagrodzenie wynosi 2100 zł brutto.
  • w urzędzie pracy nie ma odpowiedniej propozycji pracy, stażu lub przygotowania zawodowego.

Zasiłek nie przysługuje osobie spełniającej powyższe kryteria, która:

  • w ciągu 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w urzędzie pracy rozwiązała stosunek pracy za wypowiedzeniem lub na mocy porozumienia stron, chyba że porozumienie nastąpiło z powodu likwidacji lub upadłości pracodawcy, porozumienie stron było spowodowane zmniejszeniem zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy, wypowiedzenie lub porozumienie stron nastąpiło z powodu zmiany miejsca zamieszkania,
  • rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło bez wypowiedzenia z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków przez pracodawcę,
  • została zwolniona dyscyplinarnie,
  • otrzymała odszkodowanie za skrócony okres wypowiedzenia umowy o pracę;
  • odbywa praktykę absolwencką, za którą otrzymuje wynagrodzenie w wysokości powyżej połowy minimalnego wynagrodzenia za pracę,
  • po skierowaniu nie podjęła przygotowania zawodowego, szkolenia, stażu, wykonywania prac ani innej formy zatrudnienia.

Wysokość zasiłku od 1 czerwca 2018 roku (do 31 maja 2019 r.) wynosi:

  • podstawowy (od 5 do 20 lat stażu pracy) - w ciągu pierwszych 3 miesięcy 847,80 zł brutto, później 665,70 zł  brutto;
  • obniżony - 80 % (do 5 lat stażu pracy) - w ciągu pierwszych 3 miesięcy 678,30 brutto, później 532,60 brutto;
  • podwyższony - 120 % (co najmniej 20 lat stażu pracy) - w ciągu pierwszych 3 miesięcy 1017,40 brutto, później 798,90 brutto.

Osoba bezrobotna może ubiegać się o zasiłek za każdy dzień kalendarzowy już od dnia rejestracji w urzędzie pracy.

Poradnictwo zawodowe

To wsparcie w wyborze odpowiedniego zawodu oraz zmianie miejsca pracy, a także pomoc w planowaniu rozwoju kariery zawodowej oraz w przygotowaniu do lepszego radzenia sobie w poszukiwaniu i podejmowaniu pracy.

Prace interwencyjne

Skierowane są do osób bezrobotnych, które znajdują się w szczególnej sytuacji na rynku pracy. Maksymalny czas wykonywania prac interwencyjnych wynosi 24 miesiące (dofinansowanie przez taki okres czasu przysługuje osobom powyżej 50 roku życia).

Jednorazowa pomoc na podjęcie działalności gospodarczej

Przysługuje osobom bezrobotnym, absolwentom centrum integracji zawodowej, absolwentom klubów integracji społecznej na pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji, doradztwa. Maksymalna wysokość tej pomocy to 6-krotna wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, a w przypadku spółdzielni socjalnej 4-krotna wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia na jednego członka założyciela spółdzielni oraz 3-krotna wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia dla jednego członka przystępującego do spółdzielni socjalnej po jej założeniu.

Pożyczka na podjęcie działalności gospodarczej

Przysługuje osobie bezrobotnej, poszukującej pracy, jeśli jest absolwentem szkoły lub uczelni (w okresie 48 miesięcy od dnia ukończenia szkoły lub uzyskania tytułu zawodowego), bądź studentem ostatniego roku studiów. Udzielana jest na podstawie opisu działalności, oraz kosztorysu. Maksymalna kwota pożyczki wynosi 20- krotność wysokości przeciętnego wynagrodzenia. Należy ją spłacić w ciągu 7 lat.

Dodatek aktywizacyjny

Przysługuje osobom bezrobotnym posiadającym prawo do zasiłku, które w wyniku skierowania z urzędu pracy podjęły zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy i otrzymują wynagrodzenie niższe niż minimalne, oraz z własnej inicjatywy podjęły zatrudnienie. Dodatek nie przysługuje osobom skierowanym do prac interwencyjnych, robót publicznych lub na stanowisko pracy sfinansowane przez urząd pracy tym, które podjęły pracę u pracodawcy, u którego pracowały przed zarejestrowaniem w urzędzie pracy.

Szkolenia

Urząd pracy może także sfinansować szkolenia dla osób bezrobotnych zwiększające kwalifikacje zawodowe oraz kwalifikacje, jeżeli zwiększą szansę na podjęcie lub utrzymanie zatrudnienia lub własnej działalności gospodarczej.

Stypendia dla osób skierowanych na szkolenia

Osobom bezrobotnym skierowanym na szkolenia przysługują stypendia. Wysokość stypendium wynosi 120% zasiłku dla bezrobotnych, gdy szkolenie trwa minimum 150 godzin miesięcznie. Gdy szkolenie trwa krócej, wówczas wysokość stypendium jest proporcjonalnie niższa. Minimalne stypendium wynosi 20% zasiłku dla bezrobotnych.

Zwrot kosztów zakwaterowania, wyżywienia, przejazdu na szkolenie

W przypadku, gdy osoba bezrobotna jest skierowana na szkolenia poza miejscem zamieszkania przysługuje jej zwrot kosztów zakwaterowania, wyżywienia i przejazdu na szkolenie.

Pożyczka na sfinansowanie kosztów szkolenia

Może zostać udzielona osobom bezrobotnym w maksymalnej wysokości 400% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Pokrycie kosztów studiów podyplomowych

Maksymalna wysokość takiej pomocy to 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Zwrot kosztów przejazdu do pracodawcy zgłaszającego ofertę pracy i powrotu do miejsca zamieszkania

Przysługuje, gdy osoba bezrobotna została skierowana z urzędu pracy, a pracodawca ma siedzibę poza jej miejscem zamieszkania.

Zwrot kosztów przejazdu oraz powrotu do miejsca zamieszkania na badania lekarskie i psychologiczne

Przysługuje pod warunkiem, że na te badania osoba bezrobotna została skierowana przez urząd pracy.

Staż

Przysługuje osobom bezrobotnym zarejestrowanym w urzędach pracy spełniającym jedno z następujących kryteriów: wiek do 30 lat, wiek powyżej 50 lat, bycie osobą długotrwale bezrobotną, korzystanie ze świadczeń pomocy społecznej, bycie rodzicem co najmniej jednego dziecka do 6 r.ż., bycie rodzicem co najmniej jednego dziecka niepełnosprawnego w wieku do 18 r.ż., niepełnosprawność.

W okresie odbywania stażu stypendium wynosi 120% zasiłku dla bezrobotnych. Staż maksymalnie może trwać 6 miesięcy; w przypadku osób w wieku do 30 lat maksymalnie 12 miesięcy.

Bon szkoleniowy

Przysługuje osobom, które nie ukończyły 30 lat na pokrycie kosztów związanych z odbyciem wskazanego szkolenia. Maksymalna wysokość to 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Bon stażowy

Przysługuje osobom, które nie ukończyły 30 lat. Na jego podstawie osoba bezrobotna zostaje skierowana do odbycia 6 miesięcznego stażu u wskazanego przez nią pracodawcy. Warunkiem uzyskania bonu jest jednak zobowiązanie pracodawcy, że zatrudni osobę bezrobotną po zakończeniu stażu.

Bon zatrudnieniowy

Bon zatrudnieniowy mogą uzyskać osoby, które nie ukończyły 30 lat. Bon zatrudnieniowy stanowi gwarancję dla pracodawcy, który zatrudnił je jako osoby bezrobotne, refundacji przez 12 miesięcy części kosztów zatrudnienia i składek na ubezpieczenie społeczne. Pracodawca zobowiązuje się, że zatrudni te osoby przez okres 18 miesięcy.

Bon na zasiedlenie

Dla osób, które nie ukończyły 30 lat i podejmują pracę poza miejscem zamieszkania oraz uzyskują wynagrodzenie w wysokości co najmniej najniższego wynagrodzenia brutto, jeżeli odległość między ich dotychczasowym miejscem zamieszkania, a nowym miejscem przekracza 80 km lub czas dojazdu i powrotu byłby dłuższy niż 3 godziny dziennie. Maksymalna kwota bonu na zasiedlenie to 200% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Przygotowanie zawodowe

W formie praktycznej nauki zawodu dorosłych trwa od 6-12 miesięcy lub w formie przyuczenia do pracy dorosłych trwa od 3 do 6 miesięcy. Ma na celu umożliwienie przystąpienia do egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie lub egzaminu czeladniczego. Stypendium wynosi 120 % zasiłku dla bezrobotnych.

Składki na ubezpieczenie społeczne

Opłacane są osobom otrzymującym stypendium podczas odbywania stażu lub przygotowania zawodowego.

Stypendium

Przyznawane osobom bezrobotnym bez kwalifikacji zawodowych, które w okresie 12 miesięcy od zarejestrowania w urzędzie pracy podjęły naukę w szkole ponadgimnazjalnej lub szkole wyższej.

Refundacja udokumentowanych kosztów opieki nad dzieckiem/dziećmi do lat 7 lub osobą zależną

Refundacja udokumentowanych kosztów opieki nad dzieckiem/ dziećmi do lat 7 (dla osób bezrobotnych samotnie wychowujących co najmniej jedno dziecko do 6 roku życia lub dziecko niepełnosprawne do 18 roku życia) lub osobą zależną po podjęciu zatrudnienia, stażu, przygotowania zawodowego dla osób dorosłych lub szkolenia. Faktycznie poniesione koszty muszą być udokumentowane. Maksymalny czas otrzymywania refundacji wynosi 6 miesięcy.

na początek...


Temat kwietnia 2018:

Separacja

Do 1999 roku polskie prawo przewidywało tylko jedną instytucję skutkującą rozwiązaniem małżeństwa jaką był rozwód. W 1999 roku wprowadzono instytucję separacji jako alternatywę dla rozwodu, która ma na celu zapobiegnięcie pochopnemu rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód i pozostawia możliwość nawiązania ponownego pożycia małżonków. Dla osób, które ze względów światopoglądowych nie tolerują instytucji rozwodu, stwarza ona możliwość uregulowania swojej sytuacji osobistej zgodnie z wewnętrznym przekonaniem i zapewnia w tym względzie ochronę wolności sumienia i wyznania.

Z ustawy wynika, że separacja jest orzeczeniem sądu, który stwierdza, iż nastąpił zupełny rozkład pożycia między małżonkami, rozumianym jako rozpad więzi fizycznej, emocjonalnej i gospodarczej.

Sąd nie orzeknie separacji jeżeli miałoby ucierpieć dobro małoletnich dzieci małżonków lub byłoby to sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

W celu rozpoczęcia sprawy o separację małżonkowie powinni złożyć pozew bądź zgodny wniosek do sądu okręgowego, właściwego według wspólnego miejsca zamieszkania małżonków lub ich wspólnego pobytu. Jeżeli małżonkowie nie mają wspólnego miejsca zamieszkania ani pobytu, pozew lub wniosek należy złożyć w sądzie właściwym dla jednego z nich. W wyroku orzekającym separację sąd rozstrzyga, który z małżonków jest winny rozkładowi pożycia. Ponadto sąd może orzec o następujących kwestiach:

  • alimentach na rzecz małżonka;
  • alimentach na rzecz wspólnych małoletnich dzieci;
  • władzy rodzicielskiej nad wspólnymi małoletnimi dziećmi;
  • kontaktach drugiego małżonka z wspólnymi dziećmi;
  • sposobie korzystania przez małżonków ze wspólnego mieszkania;
  • podziale mieszkania lub przyznania go jednemu z małżonków;
  • eksmisji jednego z małżonków ze wspólnego mieszkania;
  • podziale majątku.

Jednakże na zgodne żądanie małżonków sąd może odstąpić od orzekania o niektórych sprawach np. o winie za rozkład pożycia, sposobie korzystania z wspólnego mieszkania czy podziale majątku.

Jeżeli małżonkowie nie posiadają wspólnych małoletnich dzieci i złożą wspólny wniosek o separację, sąd może się do niego przychylić nie orzekając o winie za rozkład pożycia małżeńskiego. W takim przypadku następują skutki takie, jak gdyby żaden z małżonków nie ponosił winy. Wniosek ze zgodnym żądaniem separacji może podpisać również jeden małżonek, a drugi wyrazić zgodę.

Orzeczenie separacji wywołuje następujące skutki prawne:

  1. małżonkowie pozostający w separacji nie mogą zawrzeć nowego związku małżeńskiego;
  2. małżonkowie, jeżeli wymagają tego względy słuszności są zobowiązani do wzajemnej pomocy;
  3. między małżonkami powstaje rozdzielność majątkowa;
  4. małżonkowie pozostający w separacji nie dziedziczą po sobie na podstawie ustawy, chyba, że na podstawie testamentu;
  5. wzmianka o orzeczeniu separacji małżonków zostaje wpisana do aktu małżeństwa;
  6. uchylenie domniemania, że dziecko urodzone przez żonę pozostającą w separacji jest dzieckiem męża;
  7. ustalenie winy rozkładu pożycia;
  8. ustalenie sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem małżonków;
  9. ustalenie wysokości świadczeń alimentacyjnych.

Separacja przestaje obowiązywać na skutek: zniesienia (na zgodne żądanie małżonków), unieważnienia małżeństwa, orzeczenia rozwodu a także śmierci jednego z małżonków.

na początek...


Temat marca 2018:

Skarga pauliańska

Gdy dłużnik w celu ukrycia swojego majątku przed egzekucją, wyzbył się go na rzecz osoby trzeciej (najczęściej w formie sprzedaży po dużo niższej cenie w stosunku do rzeczywistej wartości rynkowej lub darowizny) niewątpliwie powoduje to sytuację niekorzystną dla wierzyciela, który zostaje w ten sposób pozbawiony możliwości egzekucji swoich roszczeń z wyzbytego majątku. Dlatego ustawodawca wprowadził instytucję tzw. skargi pauliańskiej, unormowanej w art. 527-534 Kodeksu cywilnego.

Istotą skargi pauliańskiej jest możliwość dochodzenia roszczeń przez wierzyciela, który został pokrzywdzony przez czynność prawną wyzbycia się majątku przez dłużnika na rzecz osoby trzeciej. W takim przypadku wierzyciel ma prawo żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.

Ze skargą pauliańską (żądaniem uznania czynności za bezskuteczną w stosunku do wierzyciela) wierzyciel może wystąpić, gdy:

  1. dłużnik dokonał czynności prawnej (np. sprzedał lub darował swoją nieruchomość),
  2. czynność prawna dokonana przez dłużnika doprowadziła do pokrzywdzenia wierzyciela, poprzez niewypłacalność dłużnika (albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności)
  3. osoba trzecia uzyskała na skutek tej czynności korzyść majątkową,
  4. dłużnik był świadomy swojego działania, doskonale wiedział, że takim sposobem szkodzi wierzycielowi,
  5. osoba trzecia, która uzyskała korzyść majątkową, wiedziała (lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć) o tym, że dłużnik działa ze świadomością pokrzywdzenia swojego wierzyciela.

Wszystkie te przesłanki muszą zaistnieć łącznie.

Najistotniejszym elementem prawidłowego sformułowania pozwu jest obligatoryjny wymóg zawarcia żądania uznania czynności za bezskuteczną w stosunku do wierzyciela ze wskazaniem wobec kogo bezskuteczność ma zostać uznana oraz jakiej konkretnej czynności dotyczy żądanie.

Pozew należy kierować bezpośrednio przeciwko nabywcy lub obdarowanemu, istotne jest też zawarcie wniosku o udzielenie zabezpieczenia np. w postaci zakazu zbycia rzeczy. Jeśli przedmiotem skargi jest nieruchomość/nieruchomości, należy złożyć wniosek do wydziału ksiąg wieczystych właściwego sądu o dokonanie wpisu w księdze wieczystej, dotyczącego zakazu zbywania i obciążania nieruchomości.

Wierzyciel, względem którego czynność prawna dłużnika została uznana za bezskuteczną, może z pierwszeństwem przed wierzycielami osoby trzeciej dochodzić zaspokojenia z przedmiotów majątkowych, które wskutek czynności uznanej za bezskuteczną wyszły z majątku dłużnika albo do niego nie weszły. Termin przedawnienia roszczenia w formie skargi pauliańskiej wynosi 5 lat od daty dokonania czynności, której skarga dotyczy.

na początek...


Temat lutego 2018:

Zatarcie skazania

W związku z gromadzeniem danych o karalności w Krajowym Rejestrze Karnym, które to informacje coraz częściej wymagane są przez pracodawców przy naborze pracowników, kluczowego znaczenia nabiera instytucja zatarcia skazania. Zatarcie wiąże się z usunięciem danych osobowych osób skazanych z tego rejestru, a skazanie odtąd uważa się za niebyłe. Zatarcie skazania stanowi fikcją prawną i oznacza, że skazanemu ponownie przysługuje status osoby niekaranej. Sens społeczny tej instytucji jest taki, aby fakt skazania nie musiał obciążać człowieka przez całe jego dalsze życie.

Wyjątkiem od zasady usunięcia z rejestru karnego informacji o skazaniu są skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, jeżeli pokrzywdzony był małoletnim poniżej lat 15. Tego rodzaju skazania nie ulegają zatarciu.

W razie skazania na karę pozbawienia wolności lub karę 25 lat pozbawienia wolności, zatarcie skazania następuje z mocy prawa z upływem 10 lat od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania. Sąd może jednak na wniosek skazanego zarządzić zatarcie skazania już po upływie 5 lat, jeżeli skazany w tym okresie przestrzegał porządku prawnego, a wymierzona kara pozbawienia wolności nie przekraczała 3 lat.

W razie skazania na karę dożywotniego pozbawienia wolności, zatarcie skazania następuje z mocy prawa z upływem 10 lat od uznania jej za wykonaną, od darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania. Uznanie kary za wykonaną ma miejsce w wypadku warunkowego przedterminowego zwolnienia z odbywania reszty kary.

Natomiast przy skazaniu na karę ograniczenia wolności zatarcie skazania następuje z mocy prawa z upływem 3 lat od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania.

Jeszcze krótszy jest okres wymagany do zatarcia skazania na karę grzywny, bo wynosi on rok od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania. Taki sam okres dla zatarcia skazania przewidziany jest w razie odstąpienia od wymierzenia kary.

Jeżeli w wyroku orzeczono środek karny, przepadek lub środek kompensacyjny, zatarcie skazania nie może nastąpić przed jego wykonaniem, darowaniem albo przedawnieniem jego wykonania. Zatarcie skazania nie może nastąpić również przed wykonaniem środka zabezpieczającego.

W przypadku skazania na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, skazanie ulega zatarciu z mocy prawa z upływem 6 miesięcy od zakończenia okresu próby.

Z kolei jeżeli sprawcę skazano za dwa lub więcej nie pozostających w zbiegu przestępstw, jak również jeżeli skazany po rozpoczęciu, lecz przed upływem, okresu wymaganego do zatarcia skazania ponownie popełnił przestępstwo, dopuszczalne jest tylko jednoczesne zatarcie wszystkich skazań. Uregulowanie to ustanawia zasadę jednoczesności zatarcia wszystkich skazań, która wchodzi w grę, w przypadku gdy sprawcę skazano za dwa przestępstwa lub ich większą liczbę, jak również w sytuacji gdy sprawca w trakcie biegu okresu koniecznego do zatarcia skazania ponownie popełnia przestępstwo.

Natomiast w razie ukarania za wykroczenie ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary. Jeżeli zaś ukarany przed upływem tego okresu popełnił nowe wykroczenie, za które wymierzono mu karę aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny, ukaranie za oba wykroczenia uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania albo od przedawnienia wykonania kary za nowe wykroczenie. Jeżeli przy ukaraniu za wykroczenie orzeczono środek karny, uznanie ukarania za niebyłe nie może nastąpić przed jego wykonaniem, darowaniem albo przedawnieniem wykonania.

Warto też wiedzieć, że w Krajowym Rejestrze Karnym gromadzi się dane o osobach:

  1. prawomocnie skazanych za przestępstwa lub przestępstwa skarbowe;
  2. przeciwko którym prawomocnie warunkowo umorzono postępowanie karne w sprawach o przestępstwa lub przestępstwa skarbowe;
  3. przeciwko którym prawomocnie umorzono postępowanie karne w sprawach o przestępstwa lub przestępstwa skarbowe na podstawie amnestii;
  4. będących obywatelami polskimi prawomocnie skazanymi przez sądy państw obcych;
  5. wobec których prawomocnie orzeczono środki zabezpieczające w sprawach o przestępstwa lub przestępstwa skarbowe;
  6. nieletnich, wobec których prawomocnie orzeczono środki wychowawcze, poprawcze lub wychowawczo-lecznicze albo którym wymierzono karę na podstawie ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz. U. z 2016 r. poz. 1654);
  7. prawomocnie skazanych za wykroczenia na karę aresztu;
  8. poszukiwanych listem gończym;
  9. tymczasowo aresztowanych;
  10. nieletnich umieszczonych w schroniskach dla nieletnich.

na początek...


Temat stycznia 2018:

Ograniczenia swobody testowania

Uwagi wprowadzające

Możliwości, jakie daje swoboda testowania, tzn. zadecydowania poprzez testament o losach naszego majątku po naszej śmierci, nie są i nie powinny być nieograniczone. Prawo powinno bowiem nie tylko dawać stosowne uprawnienia spadkodawcy, ale także zabezpieczać interesy najbliższych osób spadkodawcy. Z tego też powodu w systemach różnych państw wykształcił się szereg instytucji, które gwarantować mają zabezpieczenie interesu czy to rodziny testatora, czy szeroko rozumianego interesu społecznego.

Możemy zatem wyróżnić co najmniej trzy przypadki ustawowego ograniczenia swobody testowania:

A. zachowek

Spisując testament i dokonując przewidzianych prawem rozrządzeń na gruncie polskiego prawa, nie jest testator zobowiązany prawnie do tego, by uwzględniać w nim osoby najbliżej z nim spokrewnione. Nie muszą zatem udziału w spadku mieć zarówno jego zstępni, małżonek, rodzice czy rodzeństwo. Może bowiem spadkodawca przekazać cały dorobek innej osobie lub osobom przez siebie wybranym, byle miały one zdolność do bycia spadkobiercami, a rodzinę pominąć nawet przy dokonywaniu zapisów. Po to jednak, by interes osób najbliżej spokrewnionych z testatorem zabezpieczyć (małżonka, zstępnych i rodziców - o ile w danym układzie rodzinnym doszliby do dziedziczenia z ustawy, gdyby nie fakt, że spadkodawca sporządził testament) - przyjmuje się bowiem, że mieli oni swój wkład w dorobek majątkowy spadkodawcy - kodeks przyznaje im prawo do tzw. zachowku, który, jeżeli dojdzie do ziszczenia się ustawowych przesłanek, stanowić będzie roszczenie pieniężne w stosunku do spadkobiercy lub obdarowanego, będące ułamkową wartością tego (1/2 lub 2/3 w przypadku niepełnoletnich zstępnych lub osób trwale niezdolnych do pracy), co otrzymaliby, gdyby byli powołani do spadku z ustawy (art. 991 i n. k.c.).

Spadkodawca może zatem pominąć najbliższe osoby w testamencie, jednak nie może wyłączyć ich uprawnienia do zachowku inaczej, jak przez wydziedziczenie (zob. temat miesiąca marca 2017), które jednak musi zostać właściwie uzasadnione i opierać się na ustawowej przesłance. Jeżeli zaś spadkodawca jedynie pominie w testamencie osoby uprawnione do zachowku, bądź je nieskutecznie wydziedziczy - osoby te nie tracą swojego uprawnienia!

B. uprawnienie dziadków spadkodawcy

Spadkodawca nie może również, na mocy art. 966 k.c., pozbawić swoich dziadków uprawnienia polegającego na możliwości żądania od spadkobiercy testamentowego nieobciążonego ustawowym obowiązkiem alimentacyjnym wobec nich, środków utrzymania w stosunku do swoich potrzeb i do wartości jego udziału spadkowego. Warunkiem jest jednak fakt pozostawania przez nich w niedostatku i niemożność otrzymania środków utrzymania od osób, na których ciąży ustawowy obowiązek alimentacyjny. Ustawodawca przewidział jednak inną drogę zadośćuczynienia roszczeniu dziadków spadkodawcy. Może bowiem spadkobierca zapłacić im sumę pieniężną odpowiadającą wartości jednej czwartej swego udziału spadkowego.

C. prawo do korzystania z mieszkania

Podobny charakter ma art. 923 § 1 k.c. na mocy którego małżonek i inne bliskie mu osoby, które mieszkały z nim do dnia śmierci, będą miały prawo przez trzy miesiące od otwarcia spadku, do korzystania z mieszkania i urządzeń domowych w dotychczasowym zakresie. Uprawnienie to nie może zostać ani wyłączone, ani ograniczone przez spadkodawcę.

na początek...


Temat grudnia 2017:

Skarga na przewlekłość w postępowaniu sądowym, egzekucyjnym i w postępowaniu przygotowawczym

Zarówno w postępowaniu sądowym, egzekucyjnym jak i w postępowaniu przygotowawczym, prowadzonym bądź nadzorowanym przez prokuraturę, strona tego postępowania może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu tym nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego.

Generalnie organem właściwym do rozpoznania skargi jest sąd wyższego szczebla nad sądem, którego skarga dotyczy, skargę składa się do sądu, przed którym toczy się postępowanie.

Sądem właściwym do rozpoznania skargi dotyczącej przewlekłości postępowania egzekucyjnego lub innego postępowania dotyczącego wykonania orzeczenia sądowego jest sąd okręgowy, w którego okręgu prowadzona jest egzekucja lub wykonywane są inne czynności, a gdy egzekucja lub inne postępowanie dotyczące wykonania orzeczenia sądowego prowadzone jest w dwu lub więcej okręgach - sąd, w okręgu którego dokonano pierwszej czynności.

Natomiast jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przygotowawczego, właściwy do jej rozpoznania jest sąd przełożony nad sądem, który byłby właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy.

Z kolei jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe lub postępowania karnego, które toczy się przed sądem - sąd właściwy do rozpoznania skargi na przewlekłość w postępowaniu sądowym jest właściwy do rozpoznania skargi także w zakresie przewlekłości postępowania przygotowawczego.

Skargę wnosi się w toku postępowania w sprawie. Oznacza to, że skargi nie można wnieść po prawomocnym zakończeniu postępowania.

Skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, tj. powinna zawierać:

  1. oznaczenie organu, do którego jest kierowane;
  2. imię i nazwisko wnoszącego skargę i adresu do korespondencji;
  3. wskazanie sprawy, której dotyczy skarga;
  4. podpis skarżącego.

Nadto skarga - pod rygorem odrzucenia bez wzywania do uzupełnienia braków - powinna zawierać:

  1. żądanie stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy;
  2. przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie.

Uwzględniając skargę, sąd na żądanie skarżącego przyznaje od Skarbu Państwa, a w przypadku skargi na przewlekłość postępowania prowadzonego przez komornika - od komornika, sumę pieniężną w wysokości od 2000 do 20 000 złotych. Jednocześnie wysokość sumy pieniężnej wynosić powinna nie mniej niż 500 złotych za każdy rok dotychczasowego trwania postępowania, niezależnie od tego, ilu etapów postępowania dotyczy stwierdzona przewlekłość postępowania. Sąd może przyznać sumę pieniężną wyższą niż 500 złotych za każdy rok dotychczasowego trwania postępowania, jeżeli sprawa ma szczególne znaczenie dla skarżącego, który swoją postawą nie przyczynił się w sposób zawiniony do wydłużenia czasu trwania postępowania. Na poczet tej sumy zalicza się kwoty przyznane już skarżącemu tytułem sumy pieniężnej w tej samej sprawie. Sumy pieniężnej nie przyznaje się w razie uwzględnienia skargi wniesionej przez Skarb Państwa albo państwowe jednostki sektora finansów publicznych.

Skarga podlega stałej opłacie w wysokości 200 złotych.

na początek...


Temat listopada 2017:

Testamenty szczególne

Po to, by móc skutecznie skorzystać z jednej z form testamentu szczególnego zaistnieć musi jedna z ustawowych okoliczność, bowiem sytuacja, w jakiej znajdzie się osoba, która taki testament jest zmuszona sporządzić, musi bądź uniemożliwiać, bądź znacznie utrudniać jej sporządzenie testamentu zwykłego (więcej na temat testamentów zwykłych - patrz temat miesiąca lipca 2017 roku). Na uwadze mieć należy również czasowe ograniczenie ważności takiego testamentu, wynikające z treści art. 955 k.c.

  1. testament ustny W obrębie tego, co nazywać będziemy testamentem ustnym wyróżnić można dwie samodzielne przesłanki, które uzasadniać będą jego zastosowanie, tj.:
    • obawa rychłej śmierci spadkodawcy - na tym tle pojawia się nie raz problem czy stan ten ma mieć charakter obiektywny, czy subiektywny. Na ten temat istnieje bogate, niekoniecznie jednolite, orzecznictwo Sądu Najwyższego. Wydaje się jednak, że zasadnicze znaczenie będą mieć tutaj przede wszystkim okoliczności obiektywne, co nie zmienia faktu, że każdorazowo pod uwagę należy brać wszystkie zdarzenia i fakty, które miały związek z daną sytuacją,
    • zaistnienie szczególnych okoliczności, które będą przeszkodą lub znacznym utrudnieniem dla sporządzenia testamentu w jednej ze zwykłych form. W kodeksie brak jest niestety przykładów, które wskazywałyby, jak rozumieć pojęcie 'szczególne okoliczności'. Z pewnością nie będzie nią obawa rychłej śmierci, skoro wyłączona została ona jako samodzielna przesłanka. Mogą być to zatem zdarzenia różnego pochodzenia i mieć zarówno charakter osobisty, jak i zewnętrzny. Pamiętać należy również, że niemożność lub utrudnienie w sporządzeniu testamentu w formie zwyklej dotyczyć musi wszystkich trzech form testamentu zwykłego.

    W obliczu powyższych zdarzeń spadkodawca będzie mógł oświadczyć swoją ostatnią wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. Świadków tych może być zatem więcej, ale nie mniej niż trzech. Ważne przy ustalaniu czy doszło do spełnienia wymogów formalnych dotyczących testamentu ustnego, jest uwzględnienie przepisów wspólnych dla testamentów zwykłych i szczególnych, dotyczących niezdolności względnej i bezwzględnej do bycia świadkiem przy sporządzaniu testamentu - zob. art. 956 i 957 k.c. Samo oświadczenie woli, podobnie, jak w przypadku testamentu allograficznego, musi złożyć sam spadkodawca. Nie ma jednak zastosowania tutaj na zasadzie analogi art. 951 § 3 k.c., bowiem nic nie stoi na przeszkodzie, by także osoby nieme, głuche czy głuchonieme skutecznie sporządziły testament ustny. Ustność należy tutaj rozumieć szeroko - mogą być to zarówno gesty, jak i w inny sposób zakomunikowana wola. Ważne jest przy tym przede wszystkim, by spadkodawca miał wolę sporządzenia testamentu.

    Kolejne paragrafy art. 952 k.c. odnoszą się do sposobów stwierdzania treści oświadczenia złożonego przez spadkodawcę. Etap ten ma kluczowe znaczenie dla ważności tej czynności.

    Pierwszy sposób polega na spisaniu oświadczenia przez świadka czynności lub osobę trzecią w okresie do roku od dnia jego złożenia. Pismo winno wskazywać, prócz samej treści oświadczenia również datę i miejsce jego złożenia, jak i miejsce oraz datę sporządzenia samego pisma. Ostatnią niezbędną czynnością jest podpisanie pisma przez spadkodawcę oraz co najmniej dwóch świadków (art. 952 § 2 k.c.).

    Ustawodawca przewidział również sytuację, w której nie dochodzi do stwierdzenia treści testamentu w sposób opisany powyżej. W takim wypadku w terminie sześciu miesięcy od otwarcia spadku (śmierć spadkodawcy) świadkowie mogą złożyć zgodne zeznania przed sądem i na ich postawie dojdzie do stwierdzenia treści testamentu. W przypadku, kiedy przesłuchanie jednego z nich byłoby niemożliwe lub utrudnione, sąd może poprzestać na zgodnych zeznaniach jedynie dwóch świadków (art. 952 § 3 k.c.).

  2. testament na polskim statku powietrznym lub morskim, testament podróżny

    Kolejnym szczególnym przypadkiem sporządzenia testamentu jest tzw. testament podróżny. Ustawa nie wiąże możliwości jego sporządzenia z wystąpieniem jakichś szczególnych okoliczności, podobnych do tych z na przykład art. 952 k.c. opisanych wyżej. W tym wypadku bowiem najważniejsze jest podróżowanie (tj. czas od wejścia na pokład do jego opuszczenia) polskim statkiem wodnym lub powietrznym, i jest to przesłanka wystarczająca. Zgodnie z treścią art. 953 k.c. spadkodawca, w nakreślonych wyżej okolicznościach, może oświadczyć swoją ostatnią wolę (mowa lub inny dowolny zrozumiały sposób) dowódcy lub zastępcy statku w obecności dwóch świadków.

    Stwierdzenie treści testamentu następuje zaś w ten sposób, że dowódca lub jego zastępca spisuje odebrane wcześniej oświadczenie, opatruje pismo datą sporządzenia, a następnie odczytuje jego treść testatorowi w obecność świadków. Ostatnią czynnością jest złożenie podpisów pod pismem przez wszystkie wymienione osoby tj. testatora, dowódcę statku lub jego zastępcę, oraz świadków. Ewentualną niemożność podpisania pisma przez spadkodawcę należy odnotować i podać przyczynę takiego braku.

    Ustawa dopuszcza alternatywne skorzystanie z formy testamentu ustnego w przypadku, gdy nie będzie możliwe w danych okolicznościach zadośćuczynienie formie testamentu podróżnego.

  3. testamenty wojskowe

    Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 954 k.c. Minister Obrony Narodowej wydał w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości dnia 30.01.1965r. rozporządzenie w sprawie testamentów wojskowych. Akt ten, w niezmienionym kształcie, funkcjonuje po dziś dzień.

    Zgodnie z treścią § 1 rozporządzenia testament wojskowy może zostać sporządzony jedynie w ściśle określonych okolicznościach - tj. w czasie mobilizacji, wojny lub przebywania w niewoli. Wyróżnia się także dwie grupy osób, które będą uprawione do jego sporządzenia. Po pierwsze prawo takie uzyskali żołnierze Sił Zbrojnych, którzy pełnią czynną służbę wojskową, a także pracownicy cywilni zatrudnieni w Siłach Zbrojnych, oraz inne osoby cywilne, które towarzyszą Siłom Zbrojnym Rozporządzenie wskazuje zamknięty katalog tych osób, a są to m.in. członkowie personelu stowarzyszenia "Polski Czerwony Krzyż" i innych stowarzyszeń udzielających pomocy wojskowej służbie zdrowia (zob. § 1 pkt 3 rozporządzenia). Po drugie testament wojskowy może zostać sporządzony przez inne osoby cywilne, jednak tylko wtedy, gdy znajdują się na obszarze będącym pod wyłącznym zarządem organów wojskowych albo na jednostce pływającej Marynarki Wojennej lub na statku powietrznym należącym do Sił Zbrojnych.

    Odnośnie do formy sporządzenia testamentu rozporządzenie przewiduje w tej materii kilka wariantów podstawowych i jeden szczególny.

    Po pierwsze spadkodawca może oświadczyć wolę przed sędzią wojskowym, który następnie ją spisze w protokole, a ten z kolei opatrzy datą, odczyta go testatorowi i oboje podpiszą jego treść. Jeżeli z jakichś powodów spadkodawca nie jest w stanie się podpisać sędzia ma obowiązek odnotować i uzasadnić ten fakt.

    Kolejne dwie formy sporządzenia są ze sobą związane o tyle, że jeżeli spadkodawca jest w stanie sam się podpisać pod treścią pisma, które zawiera jego oświadczenie to wystarczy, że oświadczy swą ostatnią wolę ustnie jednie przy jednoczesnej obecności dwóch świadków. Jeden z nich, jak zostało wspomniane, spisuje treść oświadczenia i opatruje pismo datą oraz wskazuje miejsce jego sporządzenia. Jeżeli jednak spadkodawca nie jest w stanie samodzielnie się podpisać - świadkami jego oświadczenia muszą być jednocześnie co najmniej trzy osoby. Podobnie jak w analogicznych przypadkach jeden ze świadków spisujących treść woli prócz daty i miejsce spisania woli wskazuje także przyczynę niezłożenia podpisu przez spadkodawcę. Tak przygotowane pismo mają następnie obowiązek podpisać wszyscy świadkowie.

    W rozporządzeniu przewidziane została także dwie szczególne, stanowiące samodzielne przesłanki, sytuacje w których znaleźć może się spadkodawca, a które skutkować będą możliwością skorzystania przez niego z mniej rygorystycznej formy testamentu wojskowego. Zgodnie bowiem z § 3 ust. 2 rozporządzenia w przypadku obawy rychłej śmierci spadkodawcy ze względu na odniesione rany lub chorobę, a także jeżeli z uwagi na szczególne okoliczności zachowanie form opisanych wyżej okaże się niemożliwe lub bardzo utrudnione - spadkodawca może oświadczyć swoją wolę wobec jedynie dwóch świadków, którzy tym razem nie muszą być jednocześnie obecni podczas jej wyrażania. Rozporządzenie odwołuje się przy tym do sposobów stwierdzania treści testamentu z art. 952 § 2 i 3 k.c.

na początek...


Temat października 2017:

Co nowego w programie 500 plus?

W nowym okresie zasiłkowym (1 października 2017 - 30 września 2018) główne zasady programu Rodzina 500 plus pozostały niezmienione. Świadczenie wychowawcze z tego programu przysługuje na drugie i kolejne dziecko do ukończenia 18 roku życia. Wypłata świadczenia nie jest uzależniona od dochodu.

Świadczenie na pierwsze dziecko przysługuje natomiast jeżeli spełnione jest kryterium dochodowe. Wynosi ono 800 zł (netto) na osobę w rodzinie. W przypadku, gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne kryterium dochodowe wynosi 1200 zł (netto) na osobę.

Wniosek o wsparcie 500+ można złożyć osobiście w gminie właściwej ze względu na miejsce zamieszkania albo przesłać go pocztą. Wniosek można złożyć także online.

Jeśli rodzic złoży kompletny i prawidłowo wypełniony wniosek o świadczenie wychowawcze na kolejny okres w terminie do 31 sierpnia, przyznanie świadczenia wychowawczego oraz wypłata przyznanego świadczenia za miesiąc październik nastąpi do 31 października tego roku.

W przypadku gdy rodzic złoży wniosek wraz z wymaganymi dokumentami w okresie od 1 września do 31 września danego roku, ustalenie prawa oraz wypłata przyznanego świadczenia za miesiąc październik i listopad nastąpi nie później niż do 30 listopada tego roku.

W przypadku gdy rodzic złoży wniosek wraz z wymaganymi dokumentami w okresie od 1 października do 31 października danego roku, ustalenie oraz wypłata przyznanego świadczenia za miesiąc październik, listopad i grudzień, nastąpi nie później niż do dnia 31 grudnia tego roku.

W 2017 r. wprowadzono nowe rozwiązania. Do nowości zaliczyć można:

  1. Obowiązek ustalenia alimentów na dziecko od drugiego rodzica, gdy o świadczenie ubiega się osoba samotnie wychowująca dziecko. Rodzic samotnie wychowujący dziecko musi dołączyć do wniosku o to świadczenie wyrok sądu rodzinnego zasądzający alimenty lub odpis ugody zawartej prze mediatorem lub umowy o alimenty zawartej w formie aktu notarialnego. Uwaga wszystkie wskazane powyżej dokumenty powinny być zaopatrzone w klauzulę wykonalności. Samotni rodzice, którzy w momencie składania wniosku nie dysponują takimi dokumentami zostaną wezwani przez gminę do dostarczenia ich w terminie do 3 miesięcy. Jeżeli rodzic dostarczy dokument w wyznaczonym terminie, świadczenie wychowawcze będzie przysługiwało od miesiąca złożenia wniosku, o ile spełnione będą pozostałe warunki uprawniające do świadczenia. Jeżeli dokument nie zostanie dostarczony gmina pozostawi wniosek bez rozpatrzenia. Bieg 3-miesięcznego terminu ulega zawieszeniu do dnia dostarczenia tego tytułu wykonawczego jeżeli sąd wydał postanowienie w przedmiocie odmowy udzielenia zabezpieczenia w sprawie o alimenty.
    Rodzic samotnie wychowujący dziecko nie musi przekładać wskazanych powyżej dokumentów jeżeli:
    1. drugie z rodziców dziecka nie żyje;
    2. ojciec dziecka jest nieznany;
    3. powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone;
    4. sąd zobowiązał jedno z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka;
    5. dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach.

  2. Wprowadzenie zasady, że jeśli członek rodziny utracił dochód z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub dochód z tytułu wyrejestrowania i w okresie 3 miesięcy, licząc od dnia utraty dochodu, uzyskał dochód u tego samego pracodawcy lub zleceniodawcy lub zamawiającego dzieło lub ponownie rozpoczął pozarolniczą działalność gospodarczą, to do tego dochodu nie stosuje się przepisów o utracie dochodu. W takim przypadku prawo do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko zostanie ustalone w oparciu o pierwotny dochód z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

  3. W przypadku rodziców, którzy są przedsiębiorcami i rozliczają się na podstawie ryczałtu przyjmowane będzie założenie, że uzyskują one dochód w wysokości ogłaszanej corocznie w drodze obwieszczenia przez Ministerstwo Pracy na podstawie badań Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych.

na początek...


Temat września 2017:

Sprzedaż poza lokalem i na odległość

Często zdarza się, że pod wpływem przekonującego sprzedawcy dokonaliśmy - lub ktoś z naszych bliskich - zakupu towarów np. na pokazie w restauracji lub przez telefon. Co zrobić gdy po przyjściu do domu ochłoniemy i chcemy zrezygnować z zakupu? W jakim czasie od zawarcia umowy możemy to zrobić?

Kwestie te reguluje ustawa o prawach konsumenta. Przy sprzedaży poza lokalem i na odległość przedsiębiorca ma obowiązek poinformowania nas o prawach i obowiązkach stron umowy. Przedsiębiorca ma obowiązek dostarczyć nam umowę na papierze lub za naszą zgodą na innym trwałym nośniku

Terminy

Na złożenie oświadczenia o odstąpieniu od umowy mamy 14 dni i nie musimy podawać przyczyny odstąpienia. Moment rozpoczęcia biegu terminu 14 dni na odstąpienie od umowy zależy od sposobu doręczenia towarów:

  • jeśli umowa dotyczy sprzedaży pojedynczej rzeczy - termin liczy się od otrzymania jej przez konsumenta

  • jeśli umowa dotyczy sprzedaży kilku rzeczy, które są dostarczane nie jednocześnie - początek terminu liczy się od otrzymania przez konsumenta ostatniej rzeczy, partii lub części.

Forma

Aby zachować 14-dniowy termin wystarczy złożenie oświadczenia i odesłanie rzeczy przed jego upływem. Jeżeli konsument nie odeśle nabytej rzeczy w przepisowym czasie, odpowiada przed przedsiębiorcą za skutki swojej zwłoki, ale nie powoduje to nieskuteczności samego odstąpienia od umowy w wyniku złożonego oświadczenia.

Termin zwrotu towaru nie obowiązuje, jeżeli sprzedawca zobowiązał się, że sam go odbierze od konsumenta.

Jako konsumenta zgodnie z ustawą kupującego obciążają wszystkie bezpośrednie koszty zwrotu rzeczy (np. koszty odpowiedniego zapakowania, zabezpieczenia, usługi kurierskiej lub nadania paczki pocztowej), chyba że przedsiębiorca zgodził się je ponieść lub nie poinformował kupującego o konieczności ich poniesienia.

Konsument musi oczywiście zwrócić towar w stanie niepogorszonym, ale ma prawo towar wypróbować zgodnie z jego przeznaczeniem i nie może to stanowić podstawy do odmowy przyjęcia towaru z powrotem.

Wraz z odstąpieniem przez konsumenta od umowy zawartej na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa wygasają wszelkie powiązane z nią umowy dodatkowe, np. umowa kredytowa czy umowa ubezpieczenia towaru.

Powyższe zasady dotyczą także sprzedaży internetowej.

na początek...


Temat sierpnia 2017:

Lokale socjalne

Pojęcie lokalu socjalnego definiuje przepis art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 1610). Zgodnie z tym przepisem pod pojęciem lokalu socjalnego należy rozumieć "lokal nadający się do zamieszkania ze względu na wyposażenie i stan techniczny, którego powierzchnia pokoi przypadająca na członka gospodarstwa domowego najemcy nie może być mniejsza niż 5 m2, a w wypadku jednoosobowego gospodarstwa domowego 10 m2, przy czym lokal ten może być o obniżonym standardzie". Obowiązek zapewnienia lokali socjalnych i lokali zamiennych, a także zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach ustawa nakłada na gminę (art. 4 ust. 2).

W myśl art. 14 ustawy o ochronie praw lokatorów wyroku nakazującym opróżnienie lokalu (eksmisję) sąd ma obowiązek orzec o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego, bądź o braku takiego uprawnienia wobec osób, których nakaz eksmisyjny dotyczy. Obowiązek zapewnienia lokalu socjalnego ciąży na gminie właściwej ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu. Jeżeli w wyroku orzeczono o uprawnieniu do lokalu socjalnego względem dwóch lub więcej osób, gmina jest obowiązana zapewnić im co najmniej jeden lokal socjalny. Sąd, badając z urzędu, czy zachodzą przesłanki do otrzymania lokalu socjalnego, orzeka o uprawnieniu pozwanych, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez nie z lokalu oraz ich szczególną sytuację materialną i rodzinną. Sąd nie może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego wobec następujących kategorii osób:

  1. kobiety w ciąży,
  2. małoletniego, niepełnosprawnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz.U. z 2016 r. poz. 930), lub ubezwłasnowolnionego oraz sprawującego nad taką osobą opiekę i wspólnie z nią zamieszkałą,
  3. obłożnie chorych,
  4. emerytów i rencistów spełniających kryteria do otrzymania świadczenia z pomocy społecznej,
  5. osoby posiadającej status bezrobotnego,
  6. osoby spełniającej przesłanki określone przez radę gminy w drodze uchwały - chyba że osoby te mogą zamieszkać w innym lokalu niż dotychczas używany.

Podkreślić jednak należy, że ochrona przyznana osobom wymienionym powyżej nie dotyczy osób, które utraciły tytuł prawny do lokalu niewchodzącego w skład publicznego zasobu mieszkaniowego, a więc lokalu należącego do prywatnego wynajmującego, z wyjątkiem osób, które były uprawnione do używania lokalu na podstawie stosunku prawnego nawiązanego ze spółdzielnią mieszkaniową albo z towarzystwem budownictwa społecznego.

Sąd może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego w szczególności, jeżeli nakazanie opróżnienia następuje z tego powodu, że lokator wykracza w sposób rażący lub uporczywy przeciwko porządkowi domowemu, czyniąc uciążliwym korzystanie z innych lokali w budynku, albo też kiedy eksmisji żąda współlokator małżonka, rozwiedzionego małżonka lub innego współlokatora tego samego lokalu, który swoim rażąco nagannym postępowaniem uniemożliwia wspólne zamieszkiwanie.

Orzekając o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego sąd powinien nakazać wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu do czasu złożenia przez gminę oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Stosownie do art. 18 ust. 3 cytowanej ustawy, osoby uprawnione do lokalu zamiennego albo socjalnego, jeżeli sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania opróżnienia lokalu do czasu dostarczenia im takiego lokalu, opłacają odszkodowanie w wysokości czynszu albo innych opłat za używanie lokalu, jakie byłyby obowiązane opłacać, gdyby stosunek prawny nie wygasł.

Ustawa o ochronie praw lokatorów wprowadza pewne szczególne regulacje dotyczące umowy najmu lokalu socjalnego. Przy zawarciu takiej umowy nie pobiera się kaucji zabezpieczającej pokrycie należności z tytułu najmu lokalu (art. 6 ust. 2 pkt 1). W myśl art. 23 ust. 1 powoływanej ustawy, umowę najmu lokalu socjalnego zawiera się na czas oznaczony. Z kolei ust. 2 przewiduje, że umowa najmu lokalu socjalnego, z zastrzeżeniem osób którym sąd przyznał w wyroku eksmisyjnym praw do lokalu socjalnego, może być zawarta z osobą, która nie ma tytułu prawnego do lokalu i której dochody gospodarstwa domowego nie przekraczają wysokości określonej w uchwale rady gminy. Umowę najmu lokalu socjalnego można po upływie oznaczonego w niej czasu przedłużyć na następny okres, jeżeli najemca nadal znajduje się w sytuacji uzasadniającej zawarcie takiej umowy. Prawo do lokalu socjalnego nie przysługuje jednak osobie, która samowolnie zajmuje lokal i wobec której sąd nakazał opróżnienie lokalu, chyba że przyznanie lokalu socjalnego byłoby w świetle zasad współżycia społecznego szczególnie usprawiedliwione. Art. 25 ustawy o ochronie lokatorów przewiduje natomiast, że gmina może wypowiedzieć najem lokalu socjalnego bez zachowania terminu wypowiedzenia, jeżeli najemca uzyskał tytuł prawny do innego lokalu i może używać tego lokalu.

W myśl § 11 ust. 1 uchwały z dnia 24 kwietnia 2014 r. Rady Miejskiej w Rudzie Śląskiej nr PR.0007.86.2014 w sprawie określenia zasad wynajmowania lokali mieszkalnych, socjalnych i pomieszczeń tymczasowych wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy Miasta Ruda Śląska, "Lokale socjalne są wynajmowane w pierwszej kolejności osobom, którym uprawnienie do takiego lokalu zostało przyznane na mocy wyroku sądowego". Następnie lokale socjalne mogą być wynajmowane osobom, których dochód w okresie 6 miesięcy poprzedzających zawarcie umowy najmu, nie przekracza:

  1. w gospodarstwie jednoosobowym - 140% najniższej emerytury,
  2. w gospodarstwie wieloosobowym - 90% najniższej emerytury.

Oprócz spełnienia jednak powyższych kryteriów dochodowych, do wynajęcia lokalu socjalnego na terenie Gminy Ruda Śląska dodatkowo wymagane jest, aby osoby ubiegające się o lokal socjalny:

  1. utraciły swoje miejsce zamieszkania w wyniku zdarzenia losowego (pożar, klęska żywiołowa itp.) lub sytuacji rodzinnej,
  2. opuściły rodzinny dom dziecka, placówkę opiekuńczo - wychowawczą, rodzinę zastępczą w związku z uzyskaniem pełnoletniości oraz dom pomocy społecznej,
  3. pozostają bezdomne,
  4. przebywają w mieszkaniach chronionych.

Stosownie zaś do § 12 ust. 1 przedmiotowej uchwały "umowa najmu lokalu socjalnego zawierana jest na czas oznaczony, nie przekraczający pięciu lat". Z kolei ust. 2 przewiduje, że "Prezydent Miasta może na wniosek przekwalifikować lokal mieszkalny na lokal socjalny, z jednoczesnym pozostawieniem dotychczasowego lokatora w mieszkaniu". W uzasadnionych przypadkach może uczynić to z urzędu.

Trzeba jednak wskazać, że w myśl § 4 uchwały, lokale mieszkalne - w tym lokale socjalne - oddawane są w najem członkom wspólnoty samorządowej (mieszkańcom Gminy Miasta Ruda Śląska), nie posiadającym tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego lub nieruchomości mieszkalnej. Przez mieszkańca Gminy Miasta Ruda Śląska rozumie się osoby trwale związane z Rudą Śląską przez zamieszkiwanie lub pracę zawodową przez okres minimum ostatnich 5 lat.

na początek...


Temat lipca 2017:

Testamenty zwykłe

Kto może sporządzić testament?

Warunkiem sporządzenia przez osobę fizyczną ważnego testamentu, który będzie miał moc wywołania zamierzonych przez nią skutków po jej śmierci, jest posiadanie przez tę osobę zdolności testowania w momencie sporządzania tego testamentu, która z kolei wynika z posiadania przez nią pełnej zdolności do czynności prawnych. Poruszoną kwestię rozstrzyga wprost art. 944 § 1 k.c. zgodnie z treścią którego sporządzić i odwołać testament może tylko osoba mająca pełną zdolność do czynności prawnych. Skutkiem ukształtowania zdolności testowania w taki sposób jest konieczność sięgnięcia do przepisów części ogólnej kodeksu cywilnego, regulujących kwestie związane z momentem uzyskania i utraty tego statusu, zatem:

  • pełną zdolność do czynności prawnych na podstawie art. 11 k.c. posiada osoba pełnoletnia, tę zaś uzyskuje wraz z momentem ukończenia lat osiemnastu lub wcześniej - równocześnie z wstąpieniem w związek małżeński (art. 10 k.c.). Tylko więc taka osoba będzie mogła sporządzić ważny testament.

Nie będą zatem miały zdolności testowania, czyli zdolności sporządzenia ważnego testamentu:

  • osoby małoletnie do osiemnastego roku życia,
  • te osoby pełnoletnie, które zostaną pozbawione zdolności do czynności prawnych (art. 12 k.c. ubezwłasnowolnienie całkowite), bądź zostanie ona w stosunku do nich ograniczona (art. 15 k.c. ubezwłasnowolnienie częściowe).

Spadkodawca, formułując testament, decyduje na wypadek swojej śmierci o tym, jaki los spotkać ma dorobek, na który pracował całe swoje życie. Po to więc, by w momencie, gdy czynność ta wywoływać będzie skutki prawne (czyli po jego śmierci) móc stwierdzić autentyczność testamentu, istnienie woli testowania, określić relację pomiędzy różnymi testamentami, a przede wszystkim jak najpełniej wypełnić wolę spadkodawcy - testament sporządzony musi zostać ściśle z przepisami kodeksu cywilnego, traktującymi o formie tej czynności. Zgodnie bowiem z treścią art. 958 k.c. - testament sporządzony niegodnie z przepisami o formie jest co do zasady nieważny.

Kodeks cywilny w rozdziale drugim księgi czwartej wprowadza dwie grupy testamentów - zwykłe oraz szczególne. W tym miesiącu zajmiemy się charakterystyką testamentów zwykłych.

Rodzaje testamentów zwykłych

W pierwszej kolejności warto podkreślić, iż testament zwykły może zostać przez spadkodawcę sporządzony w każdym momencie i, o ile będzie czynić zadość przepisom kodeksu cywilnego, pozostanie ważny i wywoła skutki tam przewidziane. Testator ma również swobodę wyboru jednej z form testamentu zwykłego. Może zatem sporządzić testament własnoręczny bądź w formie aktu notarialnego, bądź także tzw. testament allograficzny. Wyjątek stanowi jedynie brak możliwości sporządzenia testamentu allograficznego przez osoby głuche lub nieme (art. 951 § 3 k.c.) o czym niżej, zaś pewne praktyczne ograniczenie w zakresie wyboru testamentu wynika z art. 9811 § 1 k.c. - bowiem jeżeli spadkodawca będzie chciał dokonać zapisu windykacyjnego - musi skorzystać z formy testamentu notarialnego.

  1. testament holograficzny - tj. własnoręczny

    Dla jego ważności niezbędne jest ziszczenie się trzech warunków - musi być on:

    • w całości spisany własnoręcznie przez testatora;
    • być przez niego podpisany;
    • być opatrzony datą.

    Zgodnie jednak z art. 958 k.c. w związku z art. 949 § 2 k.c. - bezwzględny charakter mieć będą - warunek własnoręcznego sporządzenia i podpisania, zaś co do daty sporządzenia ustawodawca przewidział pewne odstępstwa - nie zajdzie tutaj skutek nieważności, o ile nie powstaną wątpliwości bądź co do zdolności spadkodawcy do sporządzenia testamentu, bądź co do jego treści lub wzajemnego stosunku kilku testamentów.

  2. testament notarialny

    Kodeks cywilny w art. 950 stanowi jedynie, że testament może zostać sporządzony w formie aktu notarialnego. W obliczu braku szczegółowych uregulowań zastosowanie będzie mieć ustawa z 14.02.1991 r. prawo o notariacie. Spadkobiercy, chcąc mieć większą pewność, że rozrządzenia przez nich dokonane okażą się skuteczne oraz, że testament nie zostanie sfałszowany czy zniszczony, mogą skorzystać z tej drogi jego sporządzenia.

    UWAGA!! Nie można jednak zapominać, że mimo iż na podstawie art. 244 § 1 k.p.c. w związku z art. 2 § 2 pr. not. - testament notarialny korzysta z zarezerwowanej dla dokumentów urzędowych mocy dowodowej (stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone), nic nie stoi na przeszkodzie, by kwestionować jego ważność!!

  3. testament alograficzny

    Co raz rzadziej wybieraną formą zwykłą testamentu jest testament allograficzny. Nazywany jest tak testament uregulowany w art. 951 k.c. Jego sporządzenie przebiega w ten sposób, że w spadkodawca w obecności dwóch świadków, oświadcza swą ostatnią wolę ustnie wobec wójta (burmistrza, prezydenta miasta), starosty, marszałka województwa, sekretarza powiatu albo gminy lub kierownika urzędu stanu cywilnego. Tak złożone oświadczenie zostaje następnie spisane w protokole i opatrzone datą sporządzenia. Później protokół odczytywany jest spadkodawcy w obecności świadków, a zwieńczeniem całej procedury jest złożenie podpisów - protokół winien być bowiem podpisany przez testatora (brak możliwości należy odnotować wraz z określeniem przyczyny), osobę, która oświadczenie odbierała, oraz przez rzeczonych co najmniej dwóch świadków. Należy mieć również na uwadze, że, jak zostało wspomniane, z oczywistych przyczyn testamentu w tej formie nie może sporządzić osoba głucha lub niema.

Podsumowanie

Rygoryzm formy testamentu nie jest bezcelowy, ma bowiem pełnić określone, ważne ze względu na gwarancje testowania, funkcje. Ustawodawca dąży w ten sposób do tego, by przyszli spadkodawcy rozważnie podejmowali decyzje dotyczące losu ich majątku po śmierci. Ponadto ma to zabezpieczyć przed wypaczeniem woli sporządzenia testamentu określonej treści, gdyż wyklucza możliwość bezpośredniej ingerencji osób trzecich w treść tej woli.

na początek...


Temat czerwca 2017:

Nowe zasady wycinki drzew

17 czerwca 2017 r. weszła w życie nowelizacja ustawy o ochronie przyrody, która zmieniła zasady wycinki drzew.

Obecnie w stosunku do drzew, których obwód pnia mierzony na wysokości 5 cm nie przekracza, w zależności od gatunku drzewa:

  1. 80 cm (topola, wierzba, klon jesionolistny, klon srebrzysty),
  2. 65 cm (kasztanowiec zwyczajny, robinia akacjowa, platan klonolistny),
  3. 50 cm (pozostałe gatunki drzew),

nie jest konieczne uzyskanie zezwolenia na ich wycięcie. Zezwolenie nie jest także konieczne w przypadku krzewów rosnących w skupisku o powierzchni do 25 m2.

W przypadku, gdy obwód pnia drzewa przekracza powyższe wartości, a drzewo rośnie na nieruchomości stanowiącej własność osoby fizycznej i jest usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej właściciel nieruchomości jest zobowiązany do dokonania zgłoszenia w urzędzie gminy. Zgłoszenie, powinno zawierać imię i nazwisko wnioskodawcy, oznaczenie nieruchomości, z której drzewo ma być usunięte, oraz rysunek albo mapkę określającą usytuowanie drzewa na nieruchomości. Jeżeli zgłoszenie nie zawiera wszystkich wymaganych elementów organ nakłada na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia brakujących danych w terminie do 7 dni.

Wyznaczeni urzędnicy w terminie 21 dni od dnia doręczenia zawierającego wszystkie wymagane elementy zgłoszenia dokonują oględzin w celu ustalenia, odpowiednio:

  1. nazwy gatunku drzewa;
  2. obwodu pnia ustalonego na wysokości 5 cm, a w przypadku gdy na tej wysokości drzewo:
    1. posiada kilka pni - obwodu każdego z tych pni,
    2. nie posiada pnia - obwodu pnia poniżej korony drzewa.

Po dokonaniu oględzin urzędnicy sporządzają protokół. Protokół taki ważny jest przez 6 miesięcy od daty jego sporządzania. Jeżeli w tym czasie osoba fizyczna nie wytnie drzewa protokół będzie musiał być sporządzony ponownie.

Jeżeli organ gminy uzna, że jest to zasadne to w terminie 14 dni od daty dokonania oględzin, będzie mógł (w drodze decyzji administracyjnej) wnieść sprzeciw do zamiaru usunięcia drzewa (drzew). Jeżeli taka decyzja zostanie wydana to osoba fizyczna mająca zamiar wycinki drzewa będzie musiała wystąpić o wydanie pozwolenia na wycinkę. Jeżeli organ w ciągu 14 dni nie zgłosi sprzeciwu drzewo można wyciąć.

Organ gminy może wnieść sprzeciw w przypadku:

  1. lokalizacji drzewa:
    1. na nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków,
    2. na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na zieleń lub chronionym innymi zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
    3. na terenach objętych formami ochrony przyrody takimi, jak: parki narodowe, rezerwaty przyrody, parki krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu, obszary natura 2000,
  2. spełnienia przez drzewo kryteriów właściwych dla pomnika przyrody.
  3. jeżeli zgłoszenie dotyczy usunięcia drzewa objętego obowiązkiem uzyskania zezwolenia na usunięcie.

Jeżeli w terminie do 5 lat od dokonania oględzin drzewa właściciel terenu, na którym dokonana została wycinka przeznaczy swoją nieruchomość pod wykonywanie działalności gospodarczej i wystąpi w związku z tym o wydanie pozwolenia na budowę to będzie musiał zapłacić za drzewa, które zostały wcześniej wycięte.

Za niedotrzymanie obowiązku zgłoszenia zamiaru wycięcia drzewa, a także wycięcie drzewa przed dokonaniem oględzin lub mimo sprzeciwu organu nałożona będzie kara administracyjna.

na początek...


Temat maja 2017:

Dochodzenie alimentów od dłużnika zamieszkałego za granicą

Rozporządzenie Rady (WE) Nr 4/2009 z dnia 18.12.2008 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych stosowane jest we współpracy z państwami UE z wyjątkiem Danii.

W tym przypadku możemy zwrócić się z wnioskiem o realizację alimentów bezpośrednio do sądu kraju członkowskiego w którym przebywa dłużnik (wówczas wniosek musi być sporządzony w języku danego kraju; oraz wszystkie załączniki przetłumaczone przez biegłego tłumacza), lub też możemy skorzystać z pośrednictwa sądu polskiego.

Natomiast Konwencja o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą z dnia 20.06.1956 r. (Konwencja nowojorska) stosowana jest we współpracy z następującymi państwami: Algieria, Argentyna, Australia, Barbados, Białoruś, Bośnia i Hercegowina, Brazylia, Burkina Faso, Chile, Chorwacja, Czarnogóra, Dania, Ekwador, Estonia, Filipiny, Finlandia, Gwatemala, Haiti, Izrael, Kazachstan, Kirgistan, Kolumbia, Macedonia, Maroko, Meksyk, Mołdawia, Monako, Niger, Norwegia, Nowa Zelandia, Pakistan, Republika Srodkowo-Afrykańska, Serbia, Seszele, Sri Lanka, Surinam, Szwajcaria, Tajwan, Turcja, Ukraina, Urugwaj, Watykan, Zielony Przylądek.

W tym wypadku zawsze egzekucja odbywa się za pośrednictwem sądu polskiego.

Pomocy prawnej w tym zakresie udziela Sekcja Obrotu Prawnego z Zagranicą właściwego sądu okręgowego.

Wobec dłużnika zamieszkałego na terenie USA do egzekucji roszczeń alimentacyjnych stosuje się zasadę wzajemności Egzekucja obejmuje w zasadzie tylko roszczenia na rzecz małoletnich dzieci. Dochodzenie alimentów na rzecz rodzica jest możliwe tylko w przypadku ich dochodzenia jednocześnie z alimentami na rzecz małoletniego dziecka. W następujących prowincjach Kanady: Alberta, Manitoba, Nowy Brunszwik, Nowa Szkocja, Ontario, Saskatchewan, Terytoria Północno-Zachodnie, Wyspa Księcia Edwarda w zakresie uznawania orzeczeń sądowych w sprawach ze stosunków rodzinnych uwzględniających roszczenia o alimenty, możliwe jest dochodzenie alimentów od osoby zamieszkałej w jednej z wyżej wymienionych prowincji, również na zasadach wzajemności, na wniosek osoby uprawnionej, zamieszkałej w Polsce.

Realizacja świadczeń alimentacyjnych przez zobowiązanych zamieszkujących na terenie prowincji Brytyjska Kolumbia i Quebec może odbywać się tylko na zasadzie dobrowolnego poddania się obowiązkowi alimentacyjnemu.

Polska jest związana umowami dwustronnymi odnośnie wykonywania orzeczeń zasądzających alimenty z następującymi państwami: Algieria, Białoruś, Chiny, Irak, Bośnia i Hercegowina, Chorwacja, Czarnogóra, Macedonia, Serbia, Koreańska Republika Ludowo-Demokratyczna, Kuba, Maroko, Mongolia, Rosja, Syria, Tunezja, Turcja, Ukraina, Wietnam.

W celu wszczęcia egzekucji alimentów przeciwko dłużnikowi zamieszkałemu za granicą należy zwrócić się z wnioskiem o wykonanie orzeczenia zasądzającego alimenty w danym państwie do sądu okręgowego właściwego dla swojego miejsca zamieszkania. Co do zasady koszty takiego postępowania obciążają wnioskodawcę. Przed wniesieniem wniosku można jednak zwrócić się do sądu polskiego z prośbą o pomoc prawną i zwolnienie z kosztów - co w praktyce najczęściej oznacza zwolnienie z opłaty za tłumaczenia przysięgłe dokumentów. Do wniosku należy dołączyć następujące dokumenty:

  • podanie wierzyciela do Prezesa Sądu Okręgowego,
  • wniosek wierzyciela (formularz załącznik VI do rozporządzenia),
  • wyciąg z orzeczenia (formularz załącznik l lub II do rozporządzenia) - wypełnia sąd, który wydał orzeczenie na pisemny wniosek wierzyciela,
  • odpis wyroku/postanowienia zasądzający alimenty z klauzulą prawomocności przygotowany do obrotu zagranicznego,
  • zestawienie zaległości alimentacyjnych,
  • zaświadczenie o kontynuowaniu nauki jeśli dziecko ukończyło 16 lat.

Jeśli wniosek składamy w trybie Konwencji Nowojorskiej to należy również dołączyć fotografie wierzyciela, dłużnika i dziecka.

na początek...


Temat kwietnia 2017:

Świadectwo pracy

Obowiązek pracodawcy

Jednym z obowiązków pracodawcy, jakie nakładają na niego przepisy prawa pracy, jest obowiązek wydania pracownikowi świadectwa pracy, który aktualizuje się w związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy, jeżeli pracodawca nie zamierza nawiązać z pracownikiem kolejnego stosunku pracy w ciągu 7 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniego stosunku pracy. Świadectwo pracy dotyczy okresu lub okresów zatrudnienia, za które dotychczas świadectwa pracy nie wydano. Od 1 stycznia 2017 r. obowiązuje przepis art. 97 § 11 kodeksu pracy, zgodnie z którym w przypadku nawiązania z tym samym pracownikiem kolejnego stosunku pracy w ciągu 7 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniego stosunku pracy, pracodawca jest obowiązany wydać pracownikowi świadectwo pracy wyłącznie na jego wniosek, złożony w postaci papierowej lub elektronicznej. Wniosek taki może być złożony w każdym czasie i dotyczyć wydania świadectwa pracy dotyczącego poprzedniego okresu zatrudnienia albo wszystkich okresów zatrudnienia, za które dotychczas nie wydano świadectwa pracy. W terminie 7 dni pracodawca jest obowiązany wydać pracownikowi świadectwo pracy.

Podkreślić należy, że wydanie świadectwa pracy nie może być uzależnione od uprzedniego rozliczenia się pracownika z pracodawcą. Świadectwo pracy może być wydane pracownikowi lub osobie przez niego upoważnionej. Upoważnienie może być dostarczone pracodawcy w postaci papierowej lub elektronicznej.

Co zawiera świadectwo pracy?

W świadectwie pracy pracodawca powinien podać informacje dotyczące okresu i rodzaju wykonywanej pracy, zajmowanych stanowisk, trybu rozwiązania albo okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy, a także inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego. Ponadto w świadectwie pracy zamieszcza się wzmiankę o zajęciu wynagrodzenia za pracę w myśl przepisów o postępowaniu egzekucyjnym. Na żądanie pracownika w świadectwie pracy należy podać także informację o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach. Pozostałe informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego określa rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 grudnia 2016 r. w sprawie świadectwa pracy, a dotyczą one:

  1. okresu lub okresów zatrudnienia;
  2. wymiaru czasu pracy pracownika w czasie trwania stosunku pracy;
  3. rodzaju wykonywanej pracy lub zajmowanych stanowisk lub pełnionych funkcji;
  4. trybu i podstawy prawnej rozwiązania lub podstawy prawnej wygaśnięcia stosunku pracy, a w przypadku rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem - strony stosunku pracy, która dokonała wypowiedzenia;
  5. okresu, za który pracownikowi przysługuje odszkodowanie w związku ze skróceniem okresu wypowiedzenia umowy o pracę na podstawie art. 361 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, zwanej dalej ,,Kodeksem pracy'';
  6. urlopu wypoczynkowego przysługującego pracownikowi w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy i wykorzystanego w tym roku;
  7. wykorzystanego urlopu bezpłatnego i podstawy prawnej jego udzielenia;
  8. wykorzystanego urlopu ojcowskiego;
  9. wykorzystanego urlopu rodzicielskiego i podstawy prawnej jego udzielenia;
  10. wykorzystanego urlopu wychowawczego i podstawy prawnej jego udzielenia;
  11. okresu, w którym pracownik korzystał z ochrony stosunku pracy, o której mowa w art. 1868 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy;
  12. zwolnienia od pracy przewidzianego w art. 188 Kodeksu pracy, wykorzystanego w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy;
  13. liczby dni, za które pracownik otrzymał wynagrodzenie, zgodnie z art. 92 Kodeksu pracy, w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy;
  14. okresu odbytej czynnej służby wojskowej lub jej form zastępczych;
  15. okresu wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze;
  16. wykorzystanego dodatkowego urlopu albo innego uprawnienia lub świadczenia, przewidzianego przepisami prawa pracy;
  17. okresów nieskładkowych, przypadających w okresie zatrudnienia, którego dotyczy świadectwo pracy, uwzględnianych przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty;
  18. zajęcia wynagrodzenia za pracę w myśl przepisów o postępowaniu egzekucyjnym;
  19. należności ze stosunku pracy uznanych i nie zaspokojonych przez pracodawcę do dnia ustania tego stosunku z powodu braku środków finansowych;
  20. informacji o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach - na żądanie pracownika.

Jak wygląda procedura sprostowania świadectwa pracy

W świadectwie pracy zamieszcza się niezależnie od powyższych informacji pouczenie o prawie pracownika do wystąpienia z wnioskiem do pracodawcy o sprostowanie świadectwa pracy w ciągu 7 dni od otrzymania świadectwa pracy, a w razie nieuwzględnienia tego wniosku przez pracodawcę - o prawie do wystąpienia z żądaniem sprostowania świadectwa pracy do sądu pracy w ciągu 7 dni od zawiadomienia o odmowie sprostowania świadectwa pracy przez pracodawcę. Sprostowanie świadectwa pracy dotyczy sytuacji, gdy pracodawca podał w świadectwie pracy informacje niezgodne z prawdą, jak też gdy nie zamieścił informacji, których zamieszczenie jest wymagane prawem.

Pracodawca zawiadamia pracownika o negatywnym rozpatrzeniu jego wniosku o sprostowanie świadectwa pracy w ciągu 7 dni od dnia otrzymania tego wniosku. Natomiast w razie uwzględnienia wniosku, pracodawca wydaje pracownikowi w tym terminie nowe świadectwo pracy.

W razie uwzględnienia przez sąd pracy powództwa o sprostowanie świadectwa pracy, pracodawca wydaje pracownikowi nowe świadectwo pracy, w ciągu 3 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu w tej sprawie.

W razie prawomocnego orzeczenia sądu pracy o przywróceniu pracownika do pracy lub przyznaniu mu odszkodowania z tytułu niezgodnego z przepisami prawa wypowiedzenia umowy o pracę lub jej rozwiązania bez wypowiedzenia, pracodawca, na żądanie pracownika, w ciągu 3 dni od dnia przedłożenia przez pracownika świadectwa pracy, uzupełnia treść wydanego mu uprzednio świadectwa pracy o dodatkową informację o tym orzeczeniu.

Jeżeli orzeczenie zostało wydane w związku z rozwiązaniem przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu w tym trybie umów o pracę, pracodawca wydaje pracownikowi nowe świadectwo pracy zawierające informację o rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem dokonanym przez pracodawcę.

W razie prawomocnego orzeczenia sądu pracy o odszkodowaniu na rzecz pracodawcy z tytułu nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie rzekomego ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracodawcy wobec pracownika (art. 55 § 1 k.p.), pracownik w ciągu 3 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu w tej sprawie przedkłada pracodawcy wydane mu świadectwo pracy w celu uzupełnienia treści tego świadectwa o informację o wydanym orzeczeniu sądu pracy. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy pracodawca wydał pracownikowi świadectwo pracy wskazujące jako podstawę rozwiązania przez pracownika stosunku pracy przepis art. 55 § 1 k.p., a następnie okaże się, że pracodawca nie dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika.

Sankcja za niewydanie świadectwa pracy

Pracownikowi przysługuje roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej przez pracodawcę wskutek niewydania w terminie lub wydania niewłaściwego świadectwa pracy. Odszkodowanie w takim wypadku przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy z tego powodu, nie dłuższy jednak niż 6 tygodni.

W razie niewydania pracownikowi w terminie świadectwa pracy w terminie przysługuje mu roszczenie o nakazanie pracodawcy wydania świadectwa pracy.

Niezależnie od powyższego ten kto, wbrew obowiązkowi nie wydaje pracownikowi świadectwa pracy, podlega karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.

na początek...


Temat marca 2017:

Wydziedziczenie

Śmierć, prócz tego że jest nieuniknionym zdarzeniem w życiu każdego człowieka, jest także okolicznością wywołującą określone skutki w sferze prawa. Dzięki dziedziczeniu koniec życia nie sprawia, że nasze sprawy, praca, majątek czy zobowiązania, przestają mieć jakiekolwiek znaczenie. Prawo spadkowe ma bowiem na celu nie tylko wskazanie cywilnoprawnych skutków śmierci osoby fizycznej, ale także uregulowanie sytuacji powstającej w wyniku tego zdarzenia. Zawsze bowiem niesie ono za sobą ważne i doniosłe konsekwencje niezależnie od tego czy spadkodawca zdecydował, by określone osoby otrzymały możliwe do przeniesienia w drodze dziedziczenia dobra poprzez sporządzenie testamentu, czy w ogóle nie wypowiedział się w tej kwestii przyznając słuszność dziedziczeniu ustawowemu. Działanie lub zaniechanie spadkodawcy w tym zakresie może więc trwale zmienić sytuację prawną i majątkową zarówno świadomie przez niego wybranych, jak i tych przez niego pominiętych czy wykluczonych.

Każdy z nas na którymś etapie swojego życia przekonuje się, iż prawo spadkowe ma niezwykle istotne znaczenie. Mimo więc że niepopularne w nauce prawa, jest w praktyce niezwykle ważną gałęzią, która ma podstawowe znaczenie w uporządkowaniu sytuacji prawnej, jaka powstaje po śmierci członka naszej bliższej bądź dalszej rodziny, czyli wtedy, kiedy on sam nie ma już na nią bezpośredniego wpływu.

Jedną z możliwości ukształtowania przez nas sytuacji prawnej w zakresie dziedziczenia majątku po naszej śmierci jest wydziedziczenie spadkobiercy ustawowego uprawnionego do zachowku. Instytucja ta znalazła w polskim porządku prawnym uregulowanie w art. 1008-1011 Kodeksu cywilnego. W przepisach tych ustawodawca, prócz definicji legalnej wydziedziczenia, zawarł także zamknięty - tj. bez możliwości jego rozszerzenia - katalogu przyczyn, po powołaniu się na które spadkodawca będzie mógł skutecznie pozbawić określone osoby zachowku (1008 k.c). Swój wyraz znalazła również zasada mówiąca, że przyczyna wydziedziczenia wynikać winna z treści testamentu (art. 1009 k.c.), regulacje odnoszące się do możliwości udzielenia przebaczenia przez spadkodawcę (art.1010 k.c.), oraz przepis dotyczący uprawnień zstępnych wydziedziczonego zstępnego (art. 1011 k.c.).

Skutki wydziedziczenia

Wiele opracowań tematu porusza kwestię rozbieżności pomiędzy potocznym rozumieniem wydziedziczenia a jego definicją legalną tj.tą zawartą w kodeksie. W społecznym odbiorze, w przeciwieństwie do dosłownego brzmienia art. 1008 k.c., jest wydziedziczenie pozbawieniem z woli spadkodawcy możliwości dziedziczenia po nim, zaś z treści tego artykułu wynika, iż winno wywołać jedynie skutek pozbawienia prawa do zachowku. Z perspektywy jednak uznanych w doktrynie rzeczywistych skutków prawnych takiego rozrządzenia skuteczne wydziedziczenie zstępnego, rodziców lub małżonka powoduje nie tylko pozbawienie ich prawa do zachowku, ale także prawa do statusu spadkobiercy. Jak bowiem należy zasygnalizować - skoro z woli spadkodawcy jego ustawowy spadkobierca (ten objęty ochroną w zakresie zachowku na podstawie 991 k.c.) nie ma otrzymać nawet zachowku, to nie powinien też dojść do dziedziczenia po nim. Doktryna i orzecznictwo są raczej zgodne co do tego, że wydziedziczenie wywołuje również skutek niedojścia do dziedziczenia, mimo że definicja z art. 1008 k.c. wskazuje jedynie na pozbawienie prawa do zachowku.

Jak wydziedziczyć małżonka, rodziców lub zstępnych?

Spadkodawca może wydziedziczyć osoby uprawnione do zachowku na podstawie art. 991 k.c. tylko w testamencie, co bezpośrednio wynika z treści art. 1008 k.c. Powoduje to, że wydziedziczenie nie jest oświadczeniem samodzielnym, oderwanym od jednostronnego oświadczenia jakim jest testament. Winno więc jako rozrządzenie testamentowe, odpowiadać w zakresie formy regulacjom odnoszącym się do testamentu.

Obowiązek wskazania przyczyny wydziedziczenia w treści testamentu.

W art. 1009 k.c. ustawodawca stwierdza, że przyczyna wydziedziczenia powinna wnikać z treści testamentu. Dzięki takiemu sformułowaniu tego przepisu spadkodawca nie będzie zobligowany do precyzyjnego wskazania, na którą z przyczyn z art. 1008 pkt 1-3 się powołuje. Wystarczy zatem, by treść testamentu wskazywała na wolę wydziedziczenia oraz można było wskazaną przez spadkodawcę przyczynę wydziedziczenia zestawić z jedną z podstaw ustawowych. Jeżeli jednak spadkodawca nie wskaże powodu, który odpowiada jednej z przyczyn ustawowych, to wydziedziczenie takie pozostanie bezskuteczne nawet, jeżeli w rzeczywistości istniały możliwe do udowodnienia okoliczności uzasadniające wydziedziczenie. Podobnie w przypadku, kiedy w ogóle nie poda powodu woli pozbawienia prawa do zachowku lub, jeśli go wskaże, a będzie on nieprawdziwy. Rozrządzenie takie, jako że dotknięte bezskutecznością, wywoła najczęściej jedynie skutki testamentu negatywnego, tzn. spadkobierca ustawowy zachowa prawo do zachowku, nie będzie jednak dziedziczył po spadkodawcy.

Przyczyny wydziedziczenia

Zgodnie z treścią art. 1008 k.c. spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawniony do zachowku:

I. wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;

Testator, chcąc oprzeć rozrządzenie o wydziedziczeniu na przyczynie wskazanej w art. 1008 pkt 1 k.c., winien mieć świadomość, że jej wypełnienie wymaga dochowania, zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa, trzech zasadniczych warunków. Po pierwsze - zachowanie uprawnionego do zachowku musi być sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, po drugie musi cechować się uporczywością, a w końcu i dezaprobatą z strony testatora. Dopiero łączne spełnienie tych przesłanek może spowodować skuteczne pozbawienie zachowku osoby do niego uprawnionej.

II. dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;

W odróżnieniu od podstawy wydziedziczenia omówionej w poprzednim punkcie i tej zawartej w art. 1008 pkt 3 k.c. - tym razem wystarczy, by spadkobierca chociaż raz zachował się w sposób wypełniający dyspozycję omawianej normy, a stanowić to będzie podstawę do powołania się w testamencie na przyczynę wydziedziczenia zawartą w tym artykule. Mimo że spadkobierców, którzy w tak naganny sposób zachowują się w stosunku do swoich spadkodawców ustawodawca pozwala wyeliminować z kręgu dziedziców przez instytucję niegodności dziedziczenia (zob. art. 928 pkt 1 k.c.), otworzył przez art. 1008 pkt 2 możliwość podjęcia takiej decyzji także przez samego spadkodawcę.

Problemy interpretacyjne w związku z omawianym przepisem nastręczać mogą jednak użyte tam zwroty, jak 'osoba najbliższa spadkodawcy', 'umyślne przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności', jak również 'rażąca obraza czci'. Warto zatem rozważyć, jak je rozumieć, i jakie będzie to mieć konsekwencje dla skuteczności wydziedziczenia, a ewentualne wątpliwości skonsultować z prawnikiem.

III. uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.

Ostatnia z przyczyn wydziedziczenia, ukonstytuowana w kodeksie cywilnym w art. 1008 pkt 3, ma wiele wspólnego z tą z pkt 1 tegoż przypisu. Opiera się na dwóch niedookreślonych pojęciach. Pierwsze z nich to znamię 'uporczywości' zachowania spadkobiercy, oraz nowe, bezsprzecznie wymagające szerszego ujęcia - znamię 'niedopełnienia obowiązków rodzinnych' wobec spadkodawcy.

Podkreślić należy, że obowiązki, jakie ciążyć będą na spadkobiercach, a które będą mogły mieć znaczenie w kontekście wydziedziczenia, przyjąć mogą charakter zarówno majątkowy, jak i niemajątkowy. Nie tylko bowiem niewypełnianie obowiązku alimentacyjnego, mimo że chyba podnoszone jest najczęściej, może być podstawą do wydziedziczenia spadkobiercy. Dla przykładu - może się zdarzyć, że spadkobiercę i spadkodawcę łączył przed otwarciem spadku związek małżeński. Jeżeli testator w trakcie trwania małżeństwa uznał, że zachowanie jego małżonka miało niewiele wspólnego z instytucją małżeństwa, a ponadto jako negatywne cechowało się uporczywością, to może wydziedziczyć takiego małżonka, czym pozbawi go, zgodnie z treścią art. 1008 zd. 1 - prawa do zachowku. Przy ocenie, czy rzeczywiście zaistniała podstawa wydziedziczenia, sąd będzie analizował sposób i zakres wykonywania przez uprawnionego do zachowku, acz wydziedziczonego, jego obowiązków względem spadkodawcy. Jedną z podstaw tego osądu będzie realizacja powinności wynikających z art. 23 k.r.o., zgodnie z którym małżonkowie mają, co ważne, równe prawa i obwiązki w małżeństwie, a zobowiązani są do wspólnego pożycia, wzajemnej pomocy i wierności oraz współdziałania dla dobra rodziny, jaką stworzyli wstępując w związek małżeński. Inny obowiązek wynika z treści art. 27 k.r.o., który obliguje małżonków do przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny, z uwzględnieniem sił i możliwości zarobkowych każdego z nich.

Podsumowanie

Zanim zatem zdecydujemy się na zawarcie w testamencie rozrządzenia mającego na celu wydziedziczenie któregoś z członków rodziny uprawnionych do zachowku, warto zastanowić się, czy jego zachowanie może zostać zakwalifikowane pod jedną z przyczyn wskazanych w ustawie. Refleksja taka pozwoli bowiem uniknąć sytuacji, w której osoba, która z naszej woli miałaby nie otrzymać bezpośrednio ani pośrednio żadnej korzyści ze spadku, na skutek wadliwie zinterpretowanej lub wskazanej w testamencie przyczyny wydziedziczenia co prawda nie dojdzie do dziedziczenia, ale nie zostanie też pozbawiona prawa do zachowku. Nie dające zaś ostatecznie pożądanego rezultatu postępowanie sądowe mające na celu wykazanie istnienia tej przyczyny, pozostanie na barkach rodziny niewyłączonej od dziedziczenia. W takiej sytuacji lepiej jeszcze za życia zasięgnąć porady czy istnieje szansa na skorzystanie z instytucji wydziedziczenia, a jeżeli nie, czy wdrożenie innych mechanizmów prawnych pozwoli równie skutecznie i bezpiecznie dla nas jeszcze za życia rozdysponować naszym majątkiem.

na początek...


Temat lutego 2017:

Jak dochodzić praw z tytułu umowy o pracę i umów cywilnoprawnych

Jeżeli sprawa dotyczy kwestii związanych z umową o pracę jest ona rozstrzygana przez:

  • sądy pracy (w sądach rejonowych),
  • sądy pracy i ubezpieczeń społecznych (w sądach okręgowych).

Zgodnie z prawem przed skierowaniem sprawy do sądu pracownik może zażądać wszczęcia postępowania pojednawczego przed komisją pojednawczą.

Kiedy sprawę rozpatruje sąd pracy? Do którego sądu złożyć pozew?

Pozew należy wnieść do sądu pracy (sądu rejonowego) wówczas, gdy sprawa dotyczy:

  1. ustalenia istnienia stosunku pracy,
  2. uznania bezskuteczności wypowiedzenia stosunku pracy,
  3. przywrócenia do pracy, przywrócenia poprzednich warunków pracy i płacy oraz łącznie z nimi dochodzonych roszczeń o odszkodowanie w przypadku nieuzasadnionego lub naruszającego przepisy wypowiedzenia oraz rozwiązania stosunku pracy,
  4. kar porządkowych i świadectwa pracy oraz roszczenia z tym związane.

Pozew składa się do sądu okręgowego (sądu pracy i ubezpieczeń społecznych), gdy sprawa dotyczy:

  1. spraw niemajątkowych i łącznie z nimi dochodzonych roszczeń majątkowych,
  2. roszczeń majątkowych, gdy wartość przedmiotu sporu przekracza 75 000 zł.

Sądy okręgowe rozpatrują także apelacje od orzeczeń sądów pracy.

Ze względu na właściwość miejscową co do zasady właściwy jest:

  • gdy pozywamy osobę fizyczną - sąd rejonowy lub okręgowy właściwy dla miejsca zamieszkania pozwanego,
  • gdy pozywamy spółkę lub inną osobę prawną - sąd rejonowy lub okręgowy właściwy dla jej siedziby (informację na temat siedziby znaleźć można w Krajowym Rejestrze Sądowym).

Możliwe jest także złożenie pozwu w sądzie, w którego obszarze właściwości praca była lub miała być wykonana, lub sąd, w którego obszarze właściwości znajduje się zakład pracy.

Jeżeli pracownik składa do sądu sprawę z zakresu prawa pracy nie wnosi opłaty od pozwu.

Opłata stała w wysokości 30 zł pobierana jest natomiast od apelacji, zażalenia, skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Jeżeli wartość roszczenia (przedmiotu sporu) przekracza 50 000 zł opłata ta wynosi natomiast 5% wartości przedmiotu sporu.

Postępowanie przed komisją pojednawczą

Nie jest ono obowiązkowe. Komisja taka może być powołana przez pracodawcę i działający w zakładzie związek zawodowy. Jeżeli w zakładzie pracy związek nie działa pracodawca może komisję powołać samodzielnie po uzyskaniu pozytywnej opinii pracowników. Wszczęcie postępowania następuje na pisemny wniosek pracownika. Pracownik wniosek taki może także zgłosić ustnie do protokołu. W wyniku postępowania może zostać zawarta ugoda pomiędzy pracownikiem a pracodawcą. Jeżeli nie zostanie zawarta, wówczas pracownik w terminie do 14 dni od zakończenia postępowania może zażądać, aby komisja przekazała sprawę sądowi pracy. Złożony przez pracownika wniosek o rozpatrzenie sprawy przed komisją zastępuje wówczas pozew. Pracownik może także sam wnieść pozew do sądu pracy.

Od 1 stycznia 2017 r. wprowadzono 21-dniowe terminy dochodzenia roszczeń przed sądem pracy:

  1. Na odwołanie się od wypowiedzenia umowy o pracę. Termin liczony jest od dnia doręczenia pisma wypowiadającego umowę.
  2. Na żądanie przywrócenia do pracy lub odszkodowania. Termin biegnie od dnia doręczenia zawiadomienia o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia lub od snia wygasnięcia umowy o pracę.

Dochodzenie roszczeń z tytułu umów cywilnoprawnych

Uwaga! Przy zatrudnieniu na podstawie umowy cywilnoprawnych roszczeń z tego tytułu dochodzić można wyłącznie z powództwa cywilnego. Pozew składa się wówczas do sądu rejonowego lub okręgowego (w zależności od wartości przedmiotu sporu) do Wydziału Cywilnego. Właściwy jest sąd miejsca siedziby (lub miejsca zamieszkania) zleceniodawcy (przy umowie zlecenia) lub zamawiającego (przy umowie o dzieło), chyba że strony w umowie umówią się inaczej.

Złożenie pozwu w takim trybie podlega opłacie w wysokości 5% wartości przedmiotu sporu. Osoby znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej mogą się ubiegać o zwolnienie z kosztów sądowych.

Roszczenia pracodawcy względem pracownika

Nie tylko pracownik może dochodzić roszczeń od pracodawcy, ale także pracodawca może pociągnąć do odpowiedzialności pracownika.

Do odpowiedzialności za co może być pociągnięty pracownik?

Pracownik może być pociągnięty do:

  1. Odpowiedzialności porządkowej - wówczas, gdy narusza swoje obowiązki związane z przestrzeganiem porządku i ustaloną organizacją pracy. Zgodnie z Kodeksem pracy pracownik może być ukarany: karą upomnienia, nagany lub karą pieniężną.
  2. Odpowiedzialności materialnej - wówczas, gdy wskutek niewykonania przez pracownika lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych, ze swojej winy (umyślnej lub nieumyślnej), wyrządził pracodawcy szkodę. Odpowiedzialności tej pracodawca dochodzić może:
    • na zasadach ogólnych (wynika ona wprost z przepisów prawa i nie wymaga zawierania dodatkowej umowy o odpowiedzialności),
    • z tytułu odpowiedzialności za mienie powierzone - tego typu odpowiedzialność wiąże się z obowiązkiem zwrotu lub wyliczenia z mienia powierzonego pracownikowi. Dla jej powstania konieczne jest spełnienie dodatkowej przesłanki, którą jest prawidłowe powierzenie mienia pracownikowi.
    • za szkodę wyrządzoną osobie trzeciej - obowiązek naprawienia takiej szkody spoczywa na pracodawcy, ale może on żądać od pracownika rekompensaty w odpowiedniej wysokości.

Porównanie rodzajów odpowiedzialności pracowniczej materialnej przedstawiono w tabeli:

Rodzaj odpowiedzialnościGranice odpowiedzialności pracownikaRoszczenie pracodawcy
Za mienie powierzoneZa rzeczywiście poniesione straty i za utracone korzyściDo wysokości straty i utraconych korzyści
Za szkodę wyrządzoną przez pracownika z winy umyślnej (pracodawcy lub osobie trzeciej)Za rzeczywiście poniesione straty i za utracone korzyściDo wysokości straty i utraconych korzyści
Za szkodę wyrządzoną przez pracownika z winy nieumyślnej (pracodawcy lub osobie trzeciej)Za rzeczywiście poniesione straty (bez możliwości dochodzenia utraconych korzyści)Do kwoty trzymiesięcznego wynagrodzenia pracownika w dniu, w którym nastąpiła szkoda

Pracodawca dochodzić może także odszkodowania, np.:

  • z tytułu nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia,
  • o wyrównanie szkody, jaką pracodawca poniósł wskutek niezachowania przez pracownika warunków umowy o zakazie prowadzenia przez pracownika działalności konkurencyjnej w czasie trwania stosunku pracy.

Pamiętajmy, że pracownik może być zobowiązany do pokrycia szkody, którą wyrządził pracodawcy swoim zachowaniem tylko w takim zakresie, w jakim przyczynił się do jej powstania. Nie ponosi odpowiedzialności za taką część szkody, która powstała w wyniku przyczynienia się do niej innego pracownika.

Pamiętać należy także, że termin dochodzenia przez pracodawcę roszczeń o naprawienie szkody, wyrządzonej przez pracownika wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych, o odszkodowanie z tytułu nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia oraz o wyrównanie szkody, jaką pracodawca poniósł wskutek niezachowania przez pracownika warunków umowy o zakazie prowadzenia przez pracownika działalności konkurencyjnej w czasie trwania stosunku pracy wynosi 1 rok od dnia, w którym pracodawca powziął wiadomość o wyrządzeniu przez pracownika szkody, nie później jednak niż z upływem 3 lat od jej wyrządzenia.

W przypadku, gdy pracownik umyślnie wyrządzi pracodawcy szkodę roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie, która jest obowiązana do jej naprawienia. Termin ten jednak nie może być dłuższy niż 10 lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę.

Jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody przedawnia się po upływie 10 lat od dnia popełnienia przestępstwa, bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia.

na początek...


Temat stycznia 2017:

Rozwód - z orzekaniem czy bez orzekania o winie?

Decyzja o orzekaniu o winie pociąga za sobą określone skutki prawne. Dlatego warto rozważyć czy wyrok ma zapaść z orzeczeniem o winie czy też bez orzekania o winie.

Jeżeli strony wniosą o odstąpienie od orzekania o winie to wówczas postępowanie rozwodowe trwa krócej, gdyż nie ma konieczności przedstawiania dowodów na okoliczność zawinienia rozpadu pożycia przez drugiego małżonka. Należy również pamiętać o tym, iż jeżeli sąd wyda wyrok rozwodowy bez orzekania o winie i wyrok ten się uprawomocni (tzn. żadna ze stron nie wniesie apelacji w ustawowym terminie, lub apelacja zostanie przez sąd odrzucona), to niemożliwe będzie już dochodzenie orzekania o winie w osobnym postępowaniu. Możemy to uczynić jedynie do momentu uprawomocnienia się wyroku. Możliwe jest wniesienie apelacji tylko co do orzeczenia o winie.

Orzeczenie takie niesie skutki prawne przede wszystkim w sferze wzajemnych roszczeń alimentacyjnych pomiędzy byłymi małżonkami.

Zgodnie z art. 60 kro osoba, która nie została uznana wyłącznie winną rozkładu pożycia może żądać alimentów od byłego małżonka, kiedy znajdzie się w niedostatku. Natomiast osoba uznana za wyłącznie winną rozpadu pożycia małżeńskiego nie może żądać alimentów na siebie od małżonka niewinnego.

Natomiast, jeśli rozwód został orzeczony z wyłącznej winy drugiego małżonka, a pociągnął za sobą istotne pogorszenie sytuacji małżonka niewinnego, małżonek niewinny nie musi udowadniać, że znajduje się w niedostatku. Co do zasady wystarczające jest wykazanie dysproporcji między sytuacją niewinnego małżonka po rozwodzie, a sytuacją, w jakiej znajdowałby się małżonek, gdyby do rozwodu nie doszło i gdyby małżeństwo nadal trwało. Tak więc wystarczy w tym przypadku pogorszenie sytuacji materialnej, nie zaś niedostatek.

Zgodnie z brzmieniem art. 60 §3 kro _Obowiązek dostarczania środków utrzymania małżonkowi rozwiedzionemu wygasa w razie zawarcia przez tego małżonka nowego małżeństwa. Jednakże gdy zobowiązanym jest małżonek rozwiedziony, który nie został uznany za winnego rozkładu pożycia, obowiązek ten wygasa także z upływem pięciu lat od orzeczenia rozwodu, chyba że ze względu na wyjątkowe okoliczności sąd, na żądanie uprawnionego, przedłuży wymieniony termin pięcioletni._

Ponadto, w niektórych wypadkach, uwzględniając zawinienie jednej ze stron, może to przesądzić iż sąd przychyli się do wniosku strony niewinnej o nierówny podział majątku dorobkowego czy też orzeknie eksmisję małżonka wyłącznie winnego ze wspólnego mieszkania.

W każdym indywidualnym przypadku sąd powinien z należytą starannością zbadać sprawę i rozstrzygnąć kwestię winy lub jej braku. Nie ma jednak zamkniętego katalogu zachowań, które przesądzają o winie jednej strony.

Najczęściej powoływane w praktyce to przemoc domowa, zdrada małżeńska, nałogi, niewypełnianie podstawowych obowiązków wobec rodziny.

na początek...




Copyright by Rudzkie Konto Pomocy w Rudzie Śląskiej | Valid HTML 4.01 & CSS szablony